საქართველოს საპატრიარქო

ღირსი პაფნუტის მოგზაურობა შიდა უდაბნოში და ღირსი ონოფრეს პოვნა

ღირსმა პაფნუტმა, რომელიც ერთ-ერთ ეგვიპტელ მონასტერში მოღვაწეობდა, დაგვიტოვა თხრობა იმის შესახებ, თუ როგორ იპოვა მან უდაბნოში ღირსი ონოფრე დიდი, ასევე სხვა უდაბნოს მამები. თავის თხრობას ის ასე იწყებს:

ერთხელ, როდესაც ჩემს მონასტერში მდუმარებაში ვიმყოფებოდი, გამიჩნდა სურვილი, წავსულიყავი შიდა უდაბნოში, რათა მენახა, მოღვაწეობს თუ არა იქ ბერი, რომელიც ჩემზე მეტად ემსახურება უფალს. ავდექი, თან წავიღე მცირეოდენი პური და წყალი და გზას დავადექი; გამოვედი ჩემი მონასტრიდან, არავისთვის არაფერი მითქვამს და ყველაზე შიდა უდაბნოსკენ გავეშურე. ოთხი დღე ვიარე, არც პური მიჭამია, არც წყალი დამილევია და მივედი ერთ გამოქვაბულთან, რომელიც ყოველი მხრიდან დახურული იყო და მხოლოდ ერთი პატარა სარკმელი ჰქონდა. ერთი საათი ვიდექი სარკმელთან, იმ იმედით, რომ, სამონაზვნო ჩვეულებისამებრ, ვინმე გამოვიდოდა გამოქვაბულიდან და მომესალმებოდა ქრისტეში; მაგრამ რაკი არავინ არაფერს მეუბნებოდა და არც კარებს მიღებდა, მე თვითონ გავაღე კარები, შევედი და კურთხევა გამოვთქვი. გამოქვაბულში დავინახე ვიღაც ბერი, რომელიც იჯდა და თითქოს ეძინა. კვლავ მივესალმე მას და მხარზე შევეხე, რათა გამეღვიძებინა, მაგრამ მისი სხეული მიწის მტვერივით იყო; ხელებით შეხებით დავრწმუნდი, რომ იგი მრავალი წლის წინ გარდაცვლილიყო. დავინახე კედელზე ჩამოკიდებული ტანსაცმელი, შევეხე მას; და ისიც მტვერივით დამეშალა ხელში. მაშინ გავიხადე ჩემი მანტია და მიცვალებულის სხეული დავფარე, შემდეგ, ქვიშიან მიწაში ხელებით ამოვთხარე ორმო და დავკრძალე მოღვაწის სხეული ჩვეული ფსალმუნთა გალობით, ლოცვითა და ცრემლებით. შემდეგ, მცირედი პური მივირთვი და წყალი დავლიე; ძალები მოვიკრიბე და იმ ბერის საფლავთან გავათიე ღამე.

მეორე დღეს დილით, ლოცვის აღვლენის შემდეგ, გავემართე შიდა უდაბნოებისკენ; რამდენიმე დღის სიარულის შემდეგ, მივადექი სხვა გამოქვაბულს; მის მახლობლად ადამიანური ხმები რომ გავიგონე, ვიფიქრე, რომ იმ გამოქვაბულში, ალბათ, ვინმე ცხოვრობდა; კარზე დავაკაკუნე; მაგრამ, პასუხი რომ არ მივიღე, შევედი გამოქვაბულის შიგნით; რაკი იქ არავინ ვიპოვე, გარეთ გამოვედი და ჩემთვის ვფიქრობდი, რომ აქ, ალბათ, ღვთის ერთ-ერთი მსახური ცხოვრობს, რომელიც ამჟამად უდაბნოში იყო გასული. მე გადავწყვიტე, ამ ადგილას დავლოდებოდი ღვთის იმ მსახურს, რადგან მსურდა მისი ხილვა და უფალში მისალმება; და მთელი დღე ლოდინში გავატარე, სულ დავითის ფსალმუნებს ვგალობდი. ეს ადგილი ძალიან ლამაზი მომეჩვენა: აქ იზრდებოდა ფინიკის პალმა ნაყოფით, მოედინებოდა პატარა წყარო; მე ძალიან მიკვირდა ამ ადგილის სილამაზე და თვითონაც მსურდა ამ ადგილას მეცხოვრა, თუკი ეს ჩემთვის შესაძლებელი იქნებოდა.

როდესაც დღე საღამოსკენ იხრებოდა, დავინახე კამეჩების ნახირი, რომელიც ჩემკენ მოდიოდა; დავინახე აგრეთვე ღვთის მსახური, რომელიც ცხოველებს შორის მოდიოდა (ეს იყო უდაბნოს მამა ტიმოთე). როდესაც ნახირი მომიახლოვდა, დავინახე მამაკაცი უტანსაცმლოდ, რომელიც თავისი სხეულის სიშიშვლეს მხოლოდ თმებით იფარავდა. მოვიდა იმ ადგილთან, სადაც მე ვიდექი, შემომხედა და იმ კაცმა სულად და მოჩვენებად მიმიჩნია და ლოცვა დაიწყო, რადგან მრავალი უწმინდური სული აცდუნებდა მას მოჩვენებებით იმ ადგილას, როგორც თვითონ მიამბო შემდეგ ამის შესახებ.

მე კი ვუთხარი მას: – რისი შეგეშინდა, მსახურო იესო ქრისტესი, ღვთისა ჩვენისა? შემომხედე მე და ჩემს ფეხის ნაკვალევს, და იცოდე, რომ მეც ისეთივე ადამიანი ვარ, როგორიც შენ; შეეხე და დარწმუნდი, რომ მე ხორცი და სისხლი ვარ.

შემომხედა, დარწმუნდა, რომ მართლაც ადამიანი ვიყავი, ნუგეში იპოვა და, ღვთის მადლობით, თქვა: – ამინ. შემდეგ მომიახლოვდა, მაკოცა, თავის გამოქვაბულში შემიყვანა და შემომთავაზა ფინიკის ნაყოფი; მომაწოდა წყაროს სუფთა წყალიც და თვითონაც მიირთვა ჩემს გამო; შემდეგ მკითხა და მითხრა: – როგორ მოხვედი აქ, ძმაო? მე კი, მის წინაშე ჩემი აზრები და განზრახვები გავშალე, ვუპასუხე: – ქრისტეს მსახურთა ხილვის სურვილით, რომლებიც ამ უდაბნოში მოღვაწეობენ, გამოვედი ჩემი მონასტრიდან და აქ მოვედი; და ღმერთმა არ მომაკლო ჩემი განზრახვის აღსრულება, რადგან ღირსი გამხადა მეხილა შენი სიწმინდე. შემდეგ მე ვკითხე მას: – როგორ მოხვედი აქ, მამაო? რამდენი წელია მოღვაწეობ ამ უდაბნოში, რითი იკვებები და რატომ დადიხარ შიშველი და არაფერი გაცვია?

მაშინ მან საკუთარ თავზე შემდეგი მიამბო: „თავიდან ერთ-ერთ თებაიდურ კინოვიაში ვცხოვრობდი, სამონაზვნო ცხოვრებას ვეწეოდი და გულმოდგინედ ვემსახურებოდი ღმერთს. ქსოვით ვიყავი დაკავებული. მაგრამ ჩემში გაჩნდა ასეთი აზრი: „გადი კინოვიიდან და იცხოვრე მარტო, იშრომე და მოღვაწეობდი, რათა ღვთისგან დიდი საზღაური მიიღო, რადგან შეგიძლია შენი ხელის ნაყოფით არა მხოლოდ შენ თვითონ იკვებო, არამედ ღარიბებიც გამოკვებო და მოსვენება მისცე მოხეტიალე ძმებს.“ ჩემი აზრის სიყვარულით გაგების შემდეგ, დავტოვე საძმო, ავაშენე სენაკი ქალაქთან ახლოს და ჩემს ხელსაქმეს ვეწეოდი; ყველაფერი საკმარისი მქონდა, რადგან ჩემი ხელის შრომით ყველაფერს ვაგროვებდი, რაც მჭირდებოდა; ბევრი მოდიოდა ჩემთან, ითხოვდნენ ჩემი ხელის ნაწარმს და მოჰქონდათ ყველაფერი საჭირო; თავშესაფარს ვაძლევდი მოხეტიალეებს, ჭარბს კი ღარიბებსა და გაჭირვებულებს ვუნაწილებდი. მაგრამ ჩემს ცხოვრებას შეურჩენელი ჩვენი ხსნის მტერმა, ეშმაკმა, ყოველთვის ყველასთან მებრძოლმა; სურდა გაენადგურებინა ჩემი ყველა შრომა, მან შთააგონა ერთ ქალს, მოსულიყო ჩემთან ჩემი ხელსაქმის გამო და ეთხოვა ჩემთვის, რომ სელის ქსოვილი დამემზადებინა; დავამზადე და მივეცი მას. შემდეგ მან მთხოვა კიდევ სელის ქსოვილი დამემზადებინა; და ჩვენ შორის საუბარი შედგა, გამოჩნდა თავხედობა; ჩავისახეთ ცოდვა, დავბადეთ უკანონობა; და მე მასთან ერთად ექვსი თვის განმავლობაში ვიყავი, მთელი ამ ხნის განმავლობაში ვცოდავდი. მაგრამ, ბოლოს, ჩემთვის ვიფიქრე, რომ დღეს თუ ხვალ სიკვდილი მომიწევდა და მარადიულად ვიტანჯებოდი. და ვუთხარი ჩემს თავს: „ვაი მე, სულო ჩემო! ჯობია აქედან გაიქცე, რათა ცოდვისგან და ამასთან ერთად მარადიული ტანჯვისგან გადარჩე!“

„ამიტომ, ყველაფერი მივატოვე, საიდუმლოდ გავიქეცი იქიდან და მოვედი ამ უდაბნოში, ამ ადგილამდე რომ მივედი, ვიპოვე ეს გამოქვაბული, წყარო და ფინიკის პალმა, რომელსაც თორმეტი ტოტი ჰქონდა; ყოველ თვე ერთ-ერთი ტოტი ისეთ რაოდენობის ნაყოფს ისხამს, რაც სრულიად საკმარისია ჩემი საკვებად ოცდაათი დღის განმავლობაში. როდესაც თვე მთავრდება და ამასთან ერთად ნაყოფი ერთ ტოტზე, მაშინ მწიფდება სხვა ტოტი. ასე, ღვთის მადლით ვიკვებები და ჩემს გამოქვაბულში არაფერი სხვა მაქვს. და ჩემი სამოსი, დიდი ხნისგან მოძველებული, განადგურდა, მრავალი წლის შემდეგ (რადგან მე უკვე ოცდაათი წელია ამ უდაბნოში ვმოღვაწეობ) გამომეზარდა თმა, როგორც ხედავ; ის ჩემთვის სამოსს ცვლის, ჩემს სიშიშვლეს ფარავს.“

ეს ყველაფერი მოღვაწისგან რომ მოვისმინე (ამბობს პაფნუტი), ვკითხე მას:
— მამაო! ამ ადგილას შენი მოღვაწეობის დასაწყისში, რაიმე დაბრკოლება განგიცდია თუ არა?
მან მიპასუხა:
— მე ურიცხვი ეშმაკეული შეტევა განვიცადე. მრავალჯერ შემებრძოლნენ, მაგრამ ვერ მომერიენ, რადგან ღვთის მადლი მეხმარებოდა; მათ წინააღმდეგობას ვუწევდი ჯვრის ნიშნით და ლოცვით.

მტრის თავდასხმების გარდა, ჩემს მოღვაწეობას კიდევ ხორციელი სნეულება აბრკოლებდა; რადგან ძლიერ მტკიოდა კუჭი, ისე რომ ძლიერი ტკივილისგან მიწაზე ვეცემოდი; ვერ ვასრულებდი ჩემს ჩვეულებრივ ლოცვებს, მაგრამ, ჩემს გამოქვაბულში მწოლიარე და მიწაზე მოგორავე, დიდი ძალისხმევით ვასრულებდი გალობას და სრულიად არ მქონდა ძალა, რომ გამოქვაბულიდან გავსულიყავი. ვლოცულობდი მოწყალე ღმერთს, რათა მან მომეტევებინა ჩემი ცოდვები ჩემი სნეულების გამო. ერთხელ, როდესაც მიწაზე ვიჯექი და ძლიერად მტკიოდა კუჭი, დავინახე პატიოსანი კაცი, რომელიც ჩემს წინ იდგა და მითხრა:

— რით იტანჯები?
მე კი ძლივს შევძელი პასუხი გაეცეს:
— ბატონო, კუჭით ვიტანჯები.
მან მითხრა:
— მაჩვენე, სად გტკივა.
მე ვაჩვენე მას. მაშინ მან გაშალა ხელი და დაადო თავისი ხელი მტკივან ადგილზე; მე მაშინვე გამოვჯანმრთელდი. მან კი მითხრა:
— აი, ახლა ჯანმრთელი ხარ, ნუღარ შესცოდავ, რათა უარესად არ იყო, არამედ ემსახურე უფალსა და ღმერთს შენსას ამიერიდან უკუნისამდე.

იმ დროიდან არ ვავადობ, ღვთის წყალობით, ვადიდებ და ვუქებ მის მოწყალებას.
ასეთ საუბარში (ამბობს პაფნუტი) მე იმ ღირს მამასთან ერთად თითქმის მთელი ღამე გავატარე: დილით კი ჩვეულებრივ ლოცვაზე ავდექი.

როცა გათენდა, მე გულმოდგინედ დავიწყე იმ ღირსი მამის ვედრება, ნებართვა მოეცა, რომ მე მის მახლობლად ან სადმე ცალკე, მის სიახლოვეს მეცხოვრა. მან კი მითხრა: „შენ, ძმაო, აქ დემონურ თავდასხმებს ვერ გაუძლებ“. ამ მიზეზით არ მრთავდა მასთან დარჩენას. მე ასევე ვთხოვე, რომ თავისი სახელი ეთქვა. მან კი თქვა: „სახელი ჩემი ტიმოთეა. მომიხსენიე მე, ძმაო საყვარელო, და ილოცე ჩემთვის ქრისტე ღმერთთან, რათა მან ბოლომდე გამომიჩინოს თავისი წყალობა, რომლის ღირსიც მიყოფს“.

მე, – ამბობს პაფნუტი, – მის ფეხებთან დავეცი და ვთხოვდი, ჩემთვის ელოცა. მან კი მითხრა: „უფალმა ჩვენმა იესო ქრისტემ დაგლოცოს შენ, დაგიფაროს მტრის ყოველგვარი განსაცდელისგან და სწორ გზაზე დაგაყენოს, რათა უმრკინველად მიაღწიო სიწმინდეს“.

დამლოცა რა, ღირსმა ტიმოთემ მშვიდობით გამიშვა. მე მისი ხელიდან გზისთვის ფინიკის ნაყოფი ავიღე, წყაროდან წყალი ჩემს ჭურჭელში ამოვიღე, შემდეგ, წმიდა უხუცესს თაყვანი ვეცი და წამოვედი მისგან, ვადიდებდი და ვმადლობდი ღმერთს იმისთვის, რომ მან ღირსი გამხადა, მეხილა მისი ასეთი მსახური, მომესმინა მისი სიტყვები და მიმეღო მისგან კურთხევა.

უკანა გზაზე, იქიდან რამდენიმე დღის შემდეგ, მივედი უდაბნოს მონასტერში და გავჩერდი მასში, რათა დამესვენა და გარკვეული დროის განმავლობაში დავრჩენილიყავი. მწუხარებით ვფიქრობდი ჩემს თავში: როგორია ჩემი ცხოვრება? როგორია ჩემი ღვაწლი? ჩემს ცხოვრებას ჩრდილიც კი არ ერქმოდა იმ ღმრთის დიდ მსახურის ცხოვრებასა და ღვაწლთან შედარებით, რომელიც ახლახან ვიხილე. მრავალი დღე გავატარე ასეთ ფიქრებში, მსურდა მიმებაძა ღმერთსათნოებაში იმ მართალი კაცისთვის. ღმრთის წყალობით, რომელმაც აღმძრა ჩემს სულზე ზრუნვისკენ, არ დავზარებულვარ კვლავ წასულიყავი შიდა უდაბნოში, გაუვალი გზით – იმ გზით, სადაც ცხოვრობდა ბარბაროსი ხალხი, რომელთაც მაზიკებს უწოდებდნენ. მე ძალიან მინდოდა გამეგო, არსებობდა თუ არა კიდევ სხვა ასეთი მეუდაბნოე, რომელიც უფალს ემსახურებოდა? ძალიან მინდოდა მისი პოვნა, რათა მისგან სარგებელი მიმეღო ჩემი სულისთვის.

უდაბნოს გზაზე გასვლისას, რომელიც მე დავიწყე, თან წავიღე ცოტა პური და წყალი, რაც მცირე ხანს მეყო. როცა პური და წყალი გამითავდა, დავმწუხრდი, რადგან საკვები არ მქონდა, თუმცა, გავძლიერდი და კიდევ ოთხი დღე და ოთხი ღამე ვიარე უჭმელად და უსმელად, ისე რომ სხეულით ძალიან დავუძლურდი; მიწაზე დავეცი და სიკვდილს დაველოდე. მაშინ ვიხილე წმინდა, მშვენიერი და ნათელმოსილი კაცი, რომელიც მომიახლოვდა; ხელი დაადო ჩემს ბაგეებს და უჩინარი გახდა. მაშინვე ვიგრძენი ჩემში ძალთა სიმტკიცე, ისე რომ არც ჭამა მინდოდა და არც სმა.

ადგომის შემდეგ, კვლავ წავედი შიდა უდაბნოში და კიდევ ოთხი დღე და ოთხი ღამე ვიარე უჭმელად და უსმელად; მაგრამ მალევე კვლავ დავიწყე დაუძლურება შიმშილისა და წყურვილისგან. ხელები ცისკენ აღვაპყრე, უფალს ვევედრე და კვლავ ვიხილე იგივე კაცი, რომელიც მომიახლოვდა, ხელით შეეხო ჩემს ბაგეებს და უჩინარი გახდა. ამისგან ახალი ძალა მივიღე და გზას დავადექი.

ჩემი მოგზაურობის მეჩვიდმეტე დღეს მივადექი ერთ მაღალ მთას; გზისგან დაღლილმა, მთის ძირას დავჯექი, რათა ცოტა დამესვენა. ამ დროს ვიხილე ჩემკენ მომავალი კაცი, გარეგნულად ძალიან შემზარავი; ის მთლიანად თმით იყო დაფარული, როგორც მხეცი, ამასთანავე, მისი თმა თეთრი იყო, როგორც თოვლი, რადგან სიბერისგან ჭაღარა იყო. მისი თავისა და წვერის თმა ძალიან გრძელი იყო, მიწამდე აღწევდა და მთელ სხეულს უფარავდა, როგორც რაიმე სამოსი, ხოლო მისი ბარძაყები უდაბნოს მცენარეების ფოთლებით იყო შემოჭდობილი. როცა ვიხილე ეს კაცი, რომელიც მომიახლოვდა, შიში მომერია და გავიქეცი კლდეზე, რომელიც მთის თავზე იყო. მან კი, მთის ძირამდე მისულმა, ჩრდილში დაჯდა დასასვენებლად, რადგან ძალიან დაღლილი იყო სიცხისგან, ასევე სიბერისგანაც. მთას რომ შეხედა, დამინახა და ჩემკენ მობრუნებულმა თქვა: „მომიახლოვდი, ღმრთის კაცო! მეც ისეთივე კაცი ვარ, როგორც შენ; ამ უდაბნოში ვცხოვრობ, ღმრთის გულისთვის ვიღვაწებ“.

მე, (ამბობს პაფნუტი) ეს რომ მოვისმინე, სასწრაფოდ მასთან მივედი და მის ფეხებთან დავეცი. მან კი მითხრა: „ადექი, შვილო ჩემო! ხომ შენც ღმრთის მონა ხარ და მისი წმინდანების მეგობარი; შენი სახელი კი პაფნუტია“.

ავდექი. მაშინ მან მიბრძანა დავმჯდარიყავი და მეც სიხარულით დავჯექი მის გვერდით. დავიწყე მისი გულმოდგინედ ვედრება, რომ ეთქვა ჩემთვის თავისი სახელი და აღეწერა თავისი ცხოვრება – როგორ მოღვაწეობდა უდაბნოში და რამდენ ხანს ცხოვრობდა იქ.

ჩემს შეუპოვარ თხოვნას დამორჩილებული, მან დაიწყო თავისი ამბის მოყოლა: „სახელი ჩემი ონოფრეა; ამ უდაბნოში ვცხოვრობ სამოცი წელი, მთებში დავბორიალებ; არცერთი ადამიანი არ მინახავს, ახლა მხოლოდ შენ გხედავ. ადრე ვცხოვრობდი ერთ ღირსეულ მონასტერში, სახელად ერიტი3861, რომელიც მდებარეობდა ქალაქ ჰერმოპოლის მახლობლად, თებაიდის ოლქში. იმ მონასტერში ასი ძმა ცხოვრობს; ისინი ყველა სრულ ერთსულოვნებაში არიან ერთმანეთთან, ატარებენ საერთო, შეთანხმებულ ცხოვრებას ჩვენი უფლის იესო ქრისტეს სიყვარულში. მათ აქვთ საერთო საზრდო და სამოსი; ისინი ატარებენ მდუმარე, სამარხვო ცხოვრებას მშვიდობაში, ადიდებენ უფლის წყალობას.

ჩემს ბავშვობაში, როგორც ახალბედას, წმიდა მამები მარიგებდნენ იქ გულმოდგინე რწმენასა და უფლის სიყვარულში, აგრეთვე ვსწავლობდი სამონაზვნო ცხოვრების წესებსაც. მესმოდა, როგორ საუბრობდნენ ღვთის წმიდა წინასწარმეტყველ ელიაზე, კერძოდ, რომ ის, ღვთისგან განმტკიცებული, მარხვით ცხოვრობდა უდაბნოში; ასევე მესმოდა უფლის წმიდა წინამორბედ იოანეზე, რომლის მსგავსი არასდროს ყოფილა არცერთი ადამიანი (მათ.11:11), მისი უდაბნოში ცხოვრების შესახებ, ისრაელისთვის თავისი გამოცხადების დღემდე. ყოველივე ამის გაგების შემდეგ, მე ვკითხე წმიდა მამებს: „ესე იგი, ისინი, ვინც უდაბნოში მოღვაწეობენ, თქვენზე დიდები არიან ღვთის თვალში?“

მათ კი მიპასუხეს: „დიახ, შვილო, ისინი ჩვენზე დიდები არიან; რადგან ჩვენ ყოველდღიურად ვხედავთ ერთმანეთს, სიხარულით აღვასრულებთ ერთობლივ საეკლესიო გალობას; თუ ჭამა მოგვინდება, უკვე გვაქვს მზა პური, ზუსტად ასევე, თუ დალევა მოგვინდება, გვაქვს მზა წყალი; თუ რომელიმე ჩვენგანი ავად გახდება, ის ნუგეშს იღებს ძმებისგან, რადგან ჩვენ ერთად ვცხოვრობთ, ერთმანეთს ვეხმარებით და ვემსახურებით ღვთის სიყვარულის გამო; უდაბნოში მცხოვრებნი კი ყოველივე ამას მოკლებულნი არიან. თუ რომელიმე მეუდაბნოეს რაიმე უსიამოვნება შეემთხვევა, ვინ ანუგეშებს მას ავადმყოფობისას, ვინ დაეხმარება და ემსახურება, თუ მას სატანური ძალა დაესხმება თავს, სად იპოვის ის ადამიანს, რომელიც გაამხნევებს მის გონებას და რჩევას მისცემს, რადგან ის მარტოა? თუ მას საზრდო არ ექნება, სად იშოვის მას უშრომელად; ზუსტად ასევე, თუ მოსწყურდება, ახლოს წყალს ვერ იპოვის.

იქ, შვილო, შეუდარებლად დიდი შრომაა, ვიდრე ჩვენთან, ერთად მცხოვრებლებთან; უდაბნოს ცხოვრების მიმღებნი იწყებენ ღვთის მსახურებას დიდი გულმოდგინებით, თავზე იღებენ უფრო მკაცრ მარხვას, თავს იმეტებენ შიმშილისთვის, წყურვილისთვის, შუადღის პაპანაქებისთვის; დიდსულოვნად ითმენენ ღამის სიცივეს, მტკიცედ ეწინააღმდეგებიან უხილავი მტრის მიერ მიყენებულ მახეებს, ყველანაირად ცდილობენ დაამარცხონ იგი, გულმოდგინედ ცდილობენ გაიარონ ვიწრო და მწუხარე გზა, რომელიც ზეციურ სასუფეველში მიდის. ამ მიზეზით ღმერთი უგზავნის მათ წმიდა ანგელოზებს, რომლებიც მიუტანენ მათ საზრდოს, გამოსცემენ წყალს კლდიდან და ამტკიცებენ მათ იმდენად, რომ მათ მიმართ სრულდება წინასწარმეტყველ ესაიას სიტყვები, რომელიც ამბობს: „ხოლო უფლის მოსავნი განახლდებიან ძალით, ფრთებს შეისხამენ არწივებივით, ირბენენ და არ დაიღლებიან, ივლიან და არ მოუძლურდებიან“ (ეს.40:31).

თუ რომელიმე მათგანი არც კი ეღირსება ანგელოზის ხილვას, ნებისმიერ შემთხვევაში არ მოკლებულია ღვთის ანგელოზების უხილავ თანდასწრებას, რომლებიც იცავენ ასეთ მეუდაბნოეს ყველა მის გზაზე, იფარავენ მტრის მზაკვრობისგან, ეხმარებიან მას თავის კეთილ საქმეებში და ღმერთს მიართმევენ მეუდაბნოეს ლოცვებს. თუ რომელიმე მეუდაბნოეს რაიმე მოულოდნელი მტრული თავდასხმა შეემთხვევა, ის აღაპყრობს ხელებს ღვთისკენ, და მაშინვე ეგზავნება მას დახმარება ზეციდან და განიდევნება ყველა უსიამოვნება მისი გულის სიწმინდის გამო.

განა არ გსმენია, შვილო, წერილში ნათქვამი, რომ ღმერთი არ ტოვებს უყურადღებოდ მის მაძიებლებს, რადგან სამუდამოდ არ იქნება დავიწყებული გლახაკი, და ღარიბთა იმედი ბოლომდე არ დაიღუპება (ფს.9:19). და კიდევ: „მაგრამ შეჰღაღადეს უფალს თავიანთ გასაჭირში და იხსნა ისინი თავიანთი უბედურებებისგან“ (ფს.106:6): რადგან უფალი ყველას მიაგებს შესაბამისად იმ შრომისა, რომელსაც ვინმე თავის თავზე იღებს. ნეტარია ადამიანი, რომელიც აღასრულებს უფლის ნებას დედამიწაზე და გულმოდგინედ ემსახურება მას: ასეთს ემსახურებიან ანგელოზები, თუნდაც უხილავად: ისინი ახარებენ მის გულს სულიერი სიხარულით და განამტკიცებენ იმ ადამიანს ყოველ საათს, სანამ ის ხორცშია.“

ყოველივე ეს მე, – უღირსმა ონოფრემ, – ჩემს მონასტერში წმიდა მამებისგან მსმენია, და ამ სიტყვებისგან დამატკბა გული, რამეთუ ეს სიტყვები ჩემთვის თაფლზე უმეტესად სასიამოვნო იყო, და მომეჩვენა, თითქოს სხვა რომელიღაც სამყაროში ვიყავი; რადგან ჩემში უძლეველი სურვილი გაჩნდა, წავსულიყავი უდაბნოში. ღამით ავდექი, ავიღე ცოტა პური, ისე რომ ძლივს ეყოფოდა ოთხ დღეს, და გამოვედი მონასტრიდან, ყოველივე ჩემი სასოება ღმერთზე დავდე; წავედი მთისკენ მიმავალი გზით, განზრახული მქონდა აქედან უდაბნოში წასვლა. როგორც კი უდაბნოში შესვლა დავიწყე, ჩემს წინაშე მკვეთრად მოელვარე სინათლის სხივი ვიხილე. მეტად შევშინდი, შევჩერდი და უკვე მონასტერში დაბრუნებაზე დავიწყე ფიქრი. ამასობაში სინათლის სხივი მომიახლოვდა, და მე მისგან ხმა მესმოდა, რომელიც ამბობდა: „ნუ გეშინია! მე ვარ ანგელოზი, შენთან ერთად მოსიარულე შენი დაბადების დღიდან, რადგან ღმერთმა დამაყენა შენთან, რათა დაგიცვა; უფლისგან მქონდა ბრძანება – წამეყვანე ამ უდაბნოში. იყავი სრულყოფილი და გულით მდაბალი უფლის წინაშე, სიხარულით ემსახურე მას, მე კი არ განგეშორები მანამ, სანამ შემოქმედი არ მიბრძანებს შენი სულის წაღებას.“

ეს რომ თქვა ნათელი სხივიდან, ანგელოზი წინ წავიდა, მე კი სიხარულით გავყევი მას. დაახლოებით ექვსი ან შვიდი მილიარია გავიარე და საკმაოდ ვრცელი მღვიმე ვიხილე; ამ დროს ანგელოზის სინათლის სხივი ჩემს თვალთახედვიდან გაქრა. მღვიმესთან მივედი და მომინდა გამეგო, ხომ არ იყო იქ ვინმე. კარებთან მიახლოებისას, ბერული წესისამებრ, შევძახე: „კურთხევა!“ და ვიხილე ბერი, პატიოსანი და კეთილსახიერი შესახედაობისა; მის სახესა და მზერაში ღვთის მადლი და სულიერი სიხარული კაშკაშებდა. ამ ბერის დანახვისას, მის ფეხებთან დავეცი და თაყვანი ვეცი. მან კი, ხელით რომ ამაყენა, მაკოცა და მითხრა: „შენა ხარ, ძმაო ონოფრე, ჩემი თანამოსაგრე უფალში? შემოდი, შვილო, ჩემს სავანეში. ღმერთი იყოს შენი შემწე; დარჩი შენს მოწოდებაში, კეთილი საქმეები აკეთე ღვთის შიშით.“

მღვიმეში შესვლისას დავჯექი და მასთან არაერთი დღე დავრჩი; ვცდილობდი მისგან მისი სათნოებები მესწავლა, რაშიც წარმატებასაც მივაღწიე, რადგან მან მასწავლა უდაბნოს ცხოვრების წესი. როდესაც ბერმა დაინახა, რომ ჩემი სული უკვე იმდენად იყო განათლებული, რომ მესმოდა, როგორი უნდა ყოფილიყო საქმეები, უფალ იესო ქრისტეს მოსაწონი; აგრეთვე დაინახა რა, რომ გავმტკიცდი უშიშარი ბრძოლისთვის საიდუმლო მტრებთან და საშინელებებთან, რომლებიც უდაბნოს აქვს, ბერმა მითხრა: „ადექი, შვილო; მე წაგიყვან სხვა მღვიმეში, რომელიც შიდა უდაბნოში მდებარეობს, იცხოვრე მასში მარტო და მოღვაწეობდი უფლისათვის; რადგან ამისთვის გამოგგზავნა უფალმა აქ, – რათა შიდა უდაბნოს მკვიდრი იყო.“

ასე თქვა რა, მან წამიყვანა და უღრმეს უდაბნოში გამატარა: ვიარეთ ოთხი დღე და ოთხი ღამე. ბოლოს, მეხუთე დღეს პატარა მღვიმე ვიპოვეთ. იმ წმიდა კაცმა მაშინ მითხრა: „აი, ის ადგილი, რომელიც ღვთისგან არის გამზადებული შენი მოღვაწეობისთვის.“ და დარჩა ბერი ჩემთან ოცდაათი დღე, მასწავლიდა კეთილ საქმეებს; ოცდაათი დღის გასვლის შემდეგ კი, ღმერთს ჩამაბარა და თავისი მოღვაწეობის ადგილას დაბრუნდა. მას შემდეგ ის ჩემთან წელიწადში ერთხელ მოდიოდა; ის მინახულებდა ყოველწლიურად, თავის უფალთან წარდგომამდე; ბოლო წელს კი უფალთან წარდგა, ჩემთან ყოფნის შემდეგ, თავისი ჩვეულებისამებრ; მე კი ბევრი ვიტირე და მისი სხეული ჩემი სავანის ახლოს დავმარხე.

შემდეგ მე, უღირსმა პაფნუტიმ, ვკითხე მას: „პატიოსანო მამაო! ბევრი შრომა გაიღე უდაბნოში შენი მოსვლის დასაწყისში?“

ნეტარმა ბერმა მიპასუხა: „მერწმუნე, ჩემო საყვარელო ძმაო, რომ იმდენად მძიმე შრომა ვიტვირთე, რომ მრავალჯერ სასოწარკვეთილი ვიყავი ჩემი სიცოცხლის გამო, რადგან თავს სიკვდილთან ახლოს მივიჩნევდი: მშიერი და მწყურვალი ვიყავი; უდაბნოში მოსვლის დღიდან არაფერი მქონდა საჭმელ-სასმელისგან, შემთხვევით თუ ვიპოვიდი უდაბნოს მწვანილს, რომელიც ჩემს საკვებს წარმოადგენდა; წყურვილს კი მხოლოდ ზეციური ნამი მიყუჩებდა; დღისით მზის სიმხურვალე მწვავდა, ღამით კი სიცივისგან ვკანკალებდი: ჩემი სხეული ზეციური ნამისგან და წვიმის წვეთებით იფარებოდა; სხვა რა არ გადამიტანია, რა შრომა და ღვაწლი არ გამომივლენია ამ გაუვალ უდაბნოში? ყოველი შრომისა და ღვაწლის მოყოლა შეუძლებელია, არც არის მიზანშეწონილი იმის გამჟღავნება, რაც ადამიანმა განმარტოებით, ღვთის სიყვარულისთვის უნდა აკეთოს. კეთილმა ღმერთმა, როდესაც დაინახა, რომ მთელი ჩემი თავი სამარხვო ღვაწლს მივუძღვენი, თავი შიმშილსა და წყურვილს მივეცი, თავის ანგელოზს უბრძანა, ეზრუნა ჩემზე და ყოველდღიურად ცოტაოდენი პური და წყალი მოეტანა ჩემი სხეულის გასამაგრებლად. ასე ვიკვებებოდი ანგელოზის მიერ ოცდაათი წლის განმავლობაში. ოცდაათი წლის გასვლის შემდეგ, ღმერთმა უფრო უხვი საზრდო მომცა, რადგან ჩემს გამოქვაბულთან ახლოს ვიპოვე ფინიკის პალმა, რომელსაც თორმეტი ტოტი ჰქონდა; თითოეული ტოტი ცალკე მოჰქონდა ნაყოფს – ერთი ერთ თვეში, მეორე – მეორეში, სანამ თორმეტივე თვე არ დასრულდებოდა. როცა ერთი თვე მთავრდება, ერთი ტოტის ნაყოფიც მთავრდება; როცა მეორე თვე დგება, სხვა ტოტზე ნაყოფი იწყებს ზრდას. გარდა ამისა, ღვთის ბრძანებით, ჩემს ახლოს ცოცხალი წყლის წყარომ იდინა. და აი, უკვე სხვა ოცდაათი წელია, ასეთი სიმდიდრით ვიღვწი, ხან ანგელოზისგან ვიღებ პურს, ხან კი ფინიკის ნაყოფს ვჭამ უდაბნოს ფესვებთან ერთად, რომლებიც ღვთის განგებით თაფლზე ტკბილი მეჩვენება; წყალს კი ამ წყაროდან ვსვამ, ღმერთს მადლობას ვუხდი; მაგრამ ყველაზე მეტად ღვთის სიტყვებით ვიკვებები და ვიკლავ წყურვილს სიტკბოებით, როგორც დაწერილია: „არა მხოლოდ პურით იცოცხლებს ადამიანი, არამედ ღვთის ყოველი სიტყვით, რომელიც მისი ბაგიდან გამოდის“ (მათე 4:4). ძმაო პაფნუტი! თუ მთელი მონდომებით შეასრულებ ღვთის ნებას, მაშინ ღვთისგან მიიღებ ყველაფერ აუცილებელს; რადგან წმიდა სახარებაში ნათქვამია: „ამიტომ ნუ იდარდებთ და ნუ იტყვით: რა ვჭამოთ? ან რა ვსვათ? ან რით შევიმოსოთ? რადგან ყოველივე ამას ეძიებენ წარმართები, და რადგან თქვენმა ზეციერმა მამამ იცის, რომ თქვენ ყოველივე ეს გჭირდებათ. ეძიეთ უპირველესად ღვთის სასუფეველი და მისი სიმართლე, და ყოველივე ეს შეგემატებათ თქვენ“ (მათე 6:31–33).

როდესაც ონოფრე ყოველივე ამას ამბობდა, – მე (ყვება პაფნუტი) მეტად მიკვირდა მისი საოცარი ცხოვრება. შემდეგ კვლავ ვკითხე მას: „მამაო, როგორ ეზიარები ქრისტეს უბიწო საიდუმლოებებს შაბათს და კვირა დღეს?

მან მიპასუხა: „ჩემთან მოდის უფლის ანგელოზი, რომელსაც მოაქვს ქრისტეს უბიწო საიდუმლოებები და მაზიარებს მე. და არა მარტო ჩემთან მოდის ანგელოზი ღვთაებრივი ზიარებით, არამედ სხვა უდაბნოს მოსაგრეებთანაც, რომლებიც ღვთის გამო ცხოვრობენ უდაბნოში და არ ხედავენ ადამიანის სახეს; ზიარებისას, ის ავსებს მათ გულებს გამოუთქმელი სიხარულით. თუ რომელიმე ამ უდაბნოელთაგანს სურს ადამიანის ხილვა, ანგელოზი აიყვანს მას და ზეცაში აიტანს, რათა მან წმინდანები იხილოს და გაიხაროს, და ასეთი უდაბნოელის სული განათდება, როგორც სინათლე, და გაიხარებს სულით, რადგან ღირსი გახდა ზეციური სიკეთეების ხილვისა; და მაშინ უდაბნოელი ივიწყებს უდაბნოში გაწეულ ყველა თავის შრომას. როდესაც მოსაგრე თავის ადგილზე ბრუნდება, ის კიდევ უფრო გულმოდგინედ იწყებს უფლის მსახურებას, იმ იმედით, რომ ზეცაში მიიღებს იმას, რისი ხილვის ღირსიც გახდა“.

ყოველივე ამის შესახებ ონოფრე მესაუბრებოდა (ამბობს პაფნუტი) იმ მთის ძირას, სადაც შევხვდით ერთმანეთს. მე კი უდიდესი სიხარულით აღვივსე ღირსეულთან ასეთი საუბრისგან და ასევე დამავიწყდა ჩემი მოგზაურობის ყველა შრომა, რომელიც შიმშილსა და წყურვილთან იყო დაკავშირებული. სულით და ხორცით განმტკიცებულმა ვთქვი: „ნეტარია ის ადამიანი, რომელიც ღირსი გახდა შენი ხილვისა, წმიდა მამაო, და შენი მშვენიერი და უტკბესი სიტყვების მოსმენისა!“ მან კი მითხრა: „ავდგეთ, ძმაო, და წავიდეთ ჩემს სავანეში“.

და წამოდგომისას წავედით.

მე (ამბობს პაფნუტი) განუწყვეტლივ განცვიფრებას არ ვწყვეტდი ღირსი ბერის მადლით; ორი ან სამი მილიარია რომ გავიარეთ, მივადექით წმინდანის პატიოსან გამოქვაბულს. იმ გამოქვაბულის მახლობლად იზრდებოდა საკმაოდ დიდი ფინიკის პალმა და მოედინებოდა ცოცხალი წყლის პატარა წყარო. გამოქვაბულთან შეჩერებულმა ღირსმა ილოცა. ლოცვის დასრულების შემდეგ თქვა: „ამინ“.

შემდეგ დაჯდა, მეც შემომთავაზა მის გვერდით დავმჯდარიყავი. და ვსაუბრობდით, ერთმანეთს ვუყვებოდით ღვთის წყალობათა შესახებ.

როდესაც დღე საღამოსკენ იხრებოდა და მზე უკვე დასავლეთით მიემართებოდა, დავინახე სუფთა პური, რომელიც ჩვენს შორის იდო, და მომზადებული წყალი. და მითხრა იმ ნეტარმა კაცმა: „ძმაო, ჭამე შენს წინ მდებარე პური და დალიე წყალი, რათა გაძლიერდე; რადგან ვხედავ, რომ დაუძლურდი შიმშილისა და წყურვილისგან და მოგზაურობის შრომისგან“.

მე ვუპასუხე: „ცოცხალია უფალი ჩემი! მე მარტო არ შევჭამ და არ დავლევ, არამედ მხოლოდ შენთან ერთად“.

ბერი კი არ თანხმდებოდა ჭამას; მე დიდხანს ვეხვეწებოდი და ძლივს შევძელი მისი დათანხმება ჩემი თხოვნის შესრულებაზე; ხელები გაგვიწოდეთ, ავიღეთ პური, გავტეხეთ და ვჭამეთ; გავძეხით, პურის ნამატიც კი დარჩა; შემდეგ წყალი დავლიეთ და ღმერთს მადლობა შევწირეთ; და მთელი ის ღამე ღვთისადმი ლოცვაში გავატარეთ.

როდესაც გათენდა, შევამჩნიე, რომ დილის ლოცვითი გალობის შემდეგ ღირსის სახე შეცვლილიყო, და ამის გამო დიდად შემეშინდა. მან კი, ეს რომ გაიგო, მითხრა: „ნუ გეშინია, ძმაო პაფნუტი, რადგან ღმერთმა, რომელიც ყველას მიმართ მოწყალეა, გამომგზავნა შენ ჩემთან, რათა დაგეკრძალა ჩემი სხეული; დღევანდელ დღეს დავასრულებ ჩემს დროებით სიცოცხლეს და მივალ უსასრულო სიცოცხლესთან, მარადიულ სიმშვიდეში ჩემს ქრისტესთან“.

მაშინ იყო ივნისის თვის მეთორმეტე დღე; და დამიბარა ღირსმა ონოფრემ მე, პაფნუტის, უთხრა: „საყვარელო ძმაო! როდესაც დაბრუნდები ეგვიპტეში, შემახსენე ჩემ შესახებ ყველა ძმასა და ყველა ქრისტიანს“.

მე კი (ამბობს პაფნუტი) ვუთხარი: „მამაო! შენი გარდაცვალების შემდეგ მსურს აქ დავრჩე შენს ადგილას“.

მაგრამ ღირსმა მითხრა: „შვილო! შენ გამოგგზავნა ღმერთმა ამ უდაბნოში არა იმისთვის, რომ აქ მოღვაწეობდე, არამედ იმისთვის, რომ ღვთის მონები გენახა, უკან დაბრუნებულიყავი და ძმებისთვის გეამბნა უდაბნოს ბინადრების სათნო ცხოვრების შესახებ, მათი სულიერი სარგებლობისთვის და ჩვენი ღმერთის ქრისტეს სადიდებლად. მაშ, წადი, შვილო, ეგვიპტეში, შენს მონასტერში, ასევე სხვა მონასტერებშიც და უამბე ყველაფერი, რაც უდაბნოში იხილე და მოისმინე; უამბე ისიც, რასაც ჯერ კიდევ იხილავ და მოისმენ; თავად კი იღვაწე კეთილ საქმეებში, უფალს ემსახურე“.

როდესაც ღირსმა ეს თქვა, მის ფეხებთან დავეცი სიტყვებით: „დამლოცე, უპატიოსნესო მამაო, და ილოცე ჩემთვის, რათა ღვთის წინაშე მადლი მოვიპოვო: ილოცე ჩემთვის, რათა ჩემმა მაცხოვარმა ღირსმყო შენი ხილვისა მომავალ საუკუნეში, ისევე, როგორც ამ ცხოვრებაში ღირსმყო შენი ხილვისა“.

ღირსმა ონოფრემ კი, მიწიდან ამაყენა და მითხრა: „შვილო პაფნუტი! დაე, ღმერთის მიერ არ იყოს უგულებელყოფილი შენი თხოვნა, არამედ აღასრულოს იგი ღმერთმა; დაგლოცოს ღმერთმა და დაგამტკიცოს თავის სიყვარულში და გაანათლოს შენი გონების თვალები ღვთის ხილვისაკენ; დაგიფაროს ყოველგვარი უბედურებისგან და მოწინააღმდეგის მახეებისგან და გააგრძელოს შენს მიერ დაწყებული კეთილი საქმე; დაგიცვან მისმა ანგელოზებმა შენს ყველა გზაზე (ფს. 90:11), დაგიცვან უხილავი მტრებისგან, რათა ამ უკანასკნელებმა ვერ შეძლონ შენი ცილისწამება ღვთის წინაშე საშინელი გამოცდის ჟამს“.

ამის შემდეგ ღირსმა მამამ მომცა უფალში უკანასკნელი ამბორი; შემდეგ დაიწყო უფლისადმი ლოცვა ცრემლებითა და გულის ამოსუნთქვით. მუხლი მოიდრიკა და საკმაოდ დიდხანს ილოცა, შემდეგ მიწაზე დაწვა და წარმოთქვა თავისი უკანასკნელი სიტყვა: „შენს ხელში, ღმერთო ჩემო, ვავრებ ჩემს სულს!“ სანამ ამას ამბობდა, ზეციდან საოცარმა ნათელმა მოიცვა იგი, და ამ ნათების შუქზე ღირსმა, სახით მოხარულმა, სული განუტევა. და იმწამსვე გაისმა ჰაერში ანგელოზთა ხმა, რომლებიც გალობდნენ და ადიდებდნენ ღმერთს; რადგან წმინდა ანგელოზებმა, ღირსის სული რომ აიღეს, სიხარულით აჰყავდათ იგი უფლისაკენ.

მე კი (ამბობს პაფნუტი) დავიწყე ტირილი და გოდება მის პატიოსან სხეულზე, გული მტკიოდა იმაზე, რომ ასე მოულოდნელად დავკარგე ის, ვინც ასე ცოტა ხნის წინ ვიპოვე. შემდეგ, ტანისამოსი გავიხადე, მისი ქვედა ნაწილი მოვაგლიჯე და წმიდანის სხეული დავფარე; ზედა ნაწილი კი თავად ისევ ჩავიცვი, რათა ძმებთან შიშველი არ დავბრუნებულიყავი. ვიპოვე დიდი ქვა, რომელშიც, ღვთის განგებით, საფლავის მსგავსი ჩაღრმავება იყო გაკეთებული; ამ ქვაში ჩავასვენე ღვთის დიდი სათნომყოფელის წმიდა სხეული, ამ შემთხვევისთვის შესაფერისი ფსალმუნის გალობით. შემდეგ, მრავალი პატარა ქვა შევაგროვე და მათით დავფარე წმიდანის სხეული.

ამის შემდეგ, დავიწყე ლოცვა ღვთისადმი, ვთხოვდი მას, ნება მოეცა ჩემთვის იმ ადგილას მეცხოვრა; მინდოდა უკვე გამოქვაბულში შევსულიყავი, მაგრამ იმწამსვე ჩემს თვალწინ გამოქვაბული დაინგრა, ფინიკის პალმა, რომელიც წმიდანს კვებავდა, ფესვიანად ამოიძირკვა და ცოცხალი წყლის წყარო დაშრა; ყოველივე ამის დანახვისას მივხვდი, რომ ღმერთს არ სურდა, მე აქ მეცხოვრა.

იქიდან წასასვლელად, გუშინდელი დღის ნარჩენი პური შევჭამე და ჭურჭელში არსებული წყალიც დავლიე; შემდეგ, ზეცად აღვაპყრე ხელები და ზეცისკენ აღვაპყრე თვალები, კვლავ დავიწყე ლოცვა. მაშინ ვიხილე ის კაცი, რომელიც მანამდე უდაბნოში მოგზაურობისას ვნახე; ეს იყო ის კაცი, რომელმაც გამამხნევა და ჩემს წინ მიდიოდა.

იმ ადგილიდან წამოსვლისას, დიდად დამწუხრდა ჩემი სული, ვნანობდი, რომ ვერ ღირსეულიყავი ღირსი ონოფრე ცოცხლად უფრო დიდხანს მენახა. მაგრამ შემდეგ გული გამიხარდა, როცა დავფიქრდი, რომ ღირსი ვიყავი მისი წმიდა საუბრით დავმტკბარიყავი და მისი ბაგიდან კურთხევა მიმეღო; და ასე მივდიოდი, ღმერთს ვადიდებდი.

ოთხი დღის გავლის შემდეგ, მივადექი ერთ კელიას, რომელიც მაღლა მთაზე იდგა და გამოქვაბული ჰქონდა; მასში შესვლისას, ვერავინ ვიპოვე; ცოტა ხანს დავჯექი და ჩემთვის დავიწყე ფიქრი: „ცხოვრობს თუ არა ვინმე ამ კელიაში, საითკენაც ღმერთმა მომიყვანა?“

სანამ ასე ვფიქრობდი, შემოვიდა წმიდა მამაკაცი, ჭაღარით შემკული; მისი სახე საოცარი და ნათელი იყო; მას ეკეთა სამოსი, რომელიც ტირიფის ტოტებისგან იყო დაწნული. ჩემი დანახვისას, მან თქვა:

„შენ ხარ, ძმაო პაფნუტი, რომელმაც ღირსი ონოფრეს სხეული მიაბარე მიწას?“

მე კი, მივხვდი რა, რომ ღვთისგან ჰქონდა ჩემზე გამოცხადება, მის ფეხებთან დავეცი. მან, დამამშვიდა რა, მითხრა: „ადექი, ძმაო! ღმერთმა ღირსგყო, რომ მისი წმიდანების მეგობარი ყოფილიყავი; რადგან ვიცი, ღვთის განგებით, რომ ჩემთან უნდა მოსულიყავი. გაგაცნობ, ძმაო საყვარელო, საკუთარ თავზეც, რომ სამოცი წელი გავატარე ამ უდაბნოში და ამ ხნის განმავლობაში არასოდეს მინახავს ადამიანი, რომელიც ჩემთან მოსულიყო, გარდა ძმებისა, რომლებიც ჩემთან ერთად ცხოვრობენ აქ.“

სანამ ერთმანეთთან ვსაუბრობდით, შემოვიდა კიდევ სამი, წმიდანის მსგავსი ბერი. და მაშინვე მითხრეს: „დაგლოცოს, ძმაო! შენ ხარ ძმა პაფნუტი, უფლისმიერი ჩვენი თანამშრომელი. შენ მიაბარე მიწას წმიდა ონოფრეს სხეული. იხარებდე, ძმაო, რომ ღირსეულიყავი ღვთის დიდი მადლის ხილვისა. უფალმა გვამცნო ჩვენ შენზე, რომ დღეს ჩვენთან მოხვიდოდი. უფალმა გიბრძანა შენ, რომ ჩვენთან ერთად ერთი დღე დარჩენილიყავი. აჰა, ჩვენ უკვე სამოცი წელია ამ უდაბნოში ვართ, თითოეული ცალკე ვცხოვრობთ; შაბათს კი, კვირა დღის წინ, აქ ვიკრიბებით. ჩვენ არავინ გვინახავს, აი, მხოლოდ ახლა გხედავთ შენ ერთადერთს.“

მას შემდეგ, რაც ვისაუბრეთ ღირს მამა ონოფრეზე და სხვა წმიდანებზე, ორი საათის შემდეგ იმ ბერებმა მითხრეს: „აიღე, ძმაო, ცოტა პური და განმტკიცდი, რადგან შორიდან მოხვედი; გვმართებს, რომ შენთან ერთად ვიხაროთ.“

ადგომისას, ღმერთს ერთსულოვანი ლოცვა შევწირეთ და ჩვენს წინ ვიხილეთ ხუთი სუფთა პური, ძალიან გემრიელი, რბილი, თბილი, თითქოს ახლად გამომცხვარი. შემდეგ იმ ბერებმა მიწიერი ნაყოფიც მოიტანეს. ერთად დავსხედით და პურის ჭამა დავიწყეთ. და მითხრეს ბერებმა: „აჰა, ჩვენ, როგორც გითხარით, ამ უდაბნოში სამოცი წელი ვართ, და ყოველთვის ღვთის ბრძანებით მხოლოდ ოთხი პური მოჰქონდათ ჩვენთვის; ახლა კი, შენი ჩვენთან მოსვლის გამო, მეხუთე პურიც გამოგზავნეს. არ ვიცით, საიდან მოაქვთ ეს პურები, მაგრამ თითოეული ჩვენგანი, თავის გამოქვაბულში შესვლისას, ყოველდღიურად პოულობს მასში ერთ პურს. როცა კი აქ ვიკრიბებით კვირა დღის წინ, ვპოულობთ აქ ოთხ პურს, თითოეულს თითოს.“

ტრაპეზის დასრულების შემდეგ, ავდექით და უფალს მადლობა შევწირეთ.

ამასობაში დღე საღამოსკენ იხრებოდა; მალე ღამე უნდა დამდგარიყო; შაბათ საღამოს ლოცვად დავდექით და მთელი ღამე უძილოდ გავატარეთ, კვირა დღის დილამდე ვლოცულობდით.

როდესაც გათენდა, მე გულმოდგინედ დავიწყე იმ მამების ვედრება, ნება მოეცათ ჩემთვის, მათთან ერთად ჩემს სიკვდილამდე დავრჩენილიყავი. მაგრამ მათ მითხრეს: „არ არის ღვთის ნება, რომ ამ უდაბნოში ჩვენთან ერთად დარჩე; შენ ეგვიპტეში უნდა წახვიდე, რათა ქრისტეს მოყვარე ძმებს აუწყო ყოველივე, რაც ნახე, ჩვენს მოსახსენებლად და მსმენელთათვის სასარგებლოდ.“

როდესაც მათ ეს თქვეს, მე გულმოდგინედ დავიწყე მათი ვედრება, გაემჟღავნებინათ ჩემთვის თავიანთი სახელები. მაგრამ მათ არ ინდომეს ჩემთვის მათი გამხელა. მე დიდხანს და დიდი გულმოდგინებით ვეხვეწებოდი მათ, მაგრამ ჩემს თხოვნაში ოდნავადაც არ მივაღწიე წარმატებას: მათ მხოლოდ მითხრეს: „ღმერთმა, რომელმაც ყოველივე იცის, ჩვენი სახელებიც იცის. გვახსოვდე, რათა ღვთის ზეციურ სავანეებში ერთმანეთის ხილვის ღირსი გავხდეთ. ყოველნაირად ეცადე, საყვარელო, მოერიდო ამქვეყნიურ ცდუნებებსა და საცდურებს, რათა მათ არ დაგამარცხონ; ვინაიდან მათ მრავალი დაღუპვისკენ მიიყვანეს.“

იმ ღირსი მამებისგან ამ სიტყვების მოსმენის შემდეგ, მე მათ ფეხთით დავეცი და, მათგან კურთხევის მიღების შემდეგ, ღვთის მშვიდობით გავემართე ჩემს გზაზე. იმ მამებმა მიწინასწარმეტყველეს ზოგიერთი მოვლენის შესახებ, რაც მართლაც მოხდა.

იქიდან გამოსვლის შემდეგ, ერთი დღე მივდიოდი შიდა უდაბნოს მიმართულებით; მივედი ერთ გამოქვაბულთან, რომელთანაც ცოცხალი წყლის წყარო იყო. იქ დასასვენებლად დავჯექი და იმ ადგილის სილამაზით ვტკბებოდი; ვინაიდან ის ადგილი მეტად ლამაზი იყო; იმ წყაროს ირგვლივ მრავალი ბაღის ხე იზრდებოდა, ნაყოფით დახუნძლული. ოდნავ დასვენების შემდეგ, ავდექი და იმ ხეებს შორის ვიარე, ვუცქერდი ნაყოფის სიმრავლეს და ჩემთვის ვფიქრობდი – ვინ დარგო აქ ეს ყველაფერი. აქ იყო სხვადასხვა სახის ხილის ნაყოფი, კერძოდ: ფინიკი, ციტრონი, დიდი და წითელი ვაშლები, ლეღვი, ატამი და ვაზის3864 ნარგავები, დიდი მტევნებით დახუნძლული; აქ ბევრი სხვა ნაყოფიერი ხეც იზრდებოდა; მათი ნაყოფი თაფლზე გემრიელი იყო; მათგან დიდი კეთილსურნელება იფრქვეოდა, იქაური წყარო კი რწყავდა ყველა იმ ნარგავს. ყოველივე ამის დანახვისას, ვიფიქრე, რომ ეს ღვთის სამოთხე იყო.

იმ დროს, როდესაც იმ ადგილის დიდებულ სილამაზეს ვუცქერდი, დავინახე ოთხი მშვენიერი ყმაწვილი, რომლებიც შორიდან, უდაბნოს გავლით მოდიოდნენ ჩემკენ: ის ყმაწვილები ცხვრის ტყავებით იყვნენ შემორტყმულნი. ჩემთან მოახლოებისას, მათ თქვეს: „გიხაროდეს, ძმაო პაფნუტი!“

მე, პირქვე დავეცი მიწაზე და თაყვანი ვეცი მათ.

მათ კი, ამწიეს რა მე, გვერდით მომისხდნენ და საუბარი დაიწყეს. ამ ყმაწვილების სახეები ღვთის მადლით ბრწყინავდა; მე მეჩვენებოდა, რომ ესენი ადამიანები კი არ იყვნენ, არამედ ზეციდან ჩამოსული ანგელოზები. ყმაწვილებს მეტად გაუხარდათ ჩემი მოსვლა და, ხის ნაყოფები აიღეს რა, შემომთავაზეს მათი გემება; და გაიხარა ჩემმა გულმა მათი სიყვარულის გამო. მე მათთან შვიდი დღე დავრჩი, იმ ხეების ნაყოფით ვიკვებებოდი. სხვათა შორის, ვკითხე მათ: „როგორ მოხვდით აქ? საიდან ხართ?“

მათ კი მიპასუხეს: „ძმაო! რაკი თავად ღმერთმა გამოგვიგზავნა ჩვენთან, მოგითხრობთ ჩვენს ცხოვრებას. ჩვენ ქალაქ ოქსირინხიდან ვართ; ჩვენი მშობლები იმ ქალაქის მთავრები იყვნენ; წიგნებში განათლების მისაღებად, მათ ერთ სასწავლებელში მოგვცეს, სადაც მალევე ვისწავლეთ უბრალო წერა-კითხვა. როდესაც უფრო სრულყოფილ სწავლებაშიც დავიწყეთ წინსვლა, მაშინ ყველას ერთიანი და თანხმოვანი რწმენა გაგვიჩნდა, რადგან უფალი გვეხმარებოდა: გადავწყვიტეთ უმაღლესი სულიერი სიბრძნის შესწავლა. ამ დროიდან, ყოველდღიურად ერთად შეკრებილები, ერთმანეთს ღვთის მსახურებისადმი გულმოდგინებისკენ მოვუწოდებდით; გულებში კეთილი განზრახვით, მოვინდომეთ გვეპოვა სადმე მდუმარე, განმარტოებული ადგილი და რამდენიმე დღე ლოცვაში გავატაროთ მასზე, რათა შეგვეტყო ღვთის განზრახვა ჩვენთან დაკავშირებით. თითოეულმა ჩვენგანმა ცოტა პური და წყალი ავიღეთ, ზუსტად იმდენი, რამდენიც შვიდი დღის სამყოფი უნდა ყოფილიყო; შემდეგ ქალაქიდან გავედით. რამდენიმე დღის სიარულის შემდეგ, უდაბნოს მივაღწიეთ; უდაბნოში შესულები შევკრთით, რადგან დავინახეთ ჩვენს წინაშე ვიღაც ნათელი კაცი, ზეციური დიდებით მოელვარე; ხელით აგვიყვანა და წაგვიყვანა, როგორც ხედავ, ამ ადგილზე; შემდეგ კი გადაგვცა წლობით უკვე მოხუცებულ კაცს, რომელიც უფალს ემსახურებოდა. და აი, უკვე მეექვსე წელია აქ ვართ. იმ ბერთან ერთად ერთი წელი ვიღვაწეთ, თანაც ის გვასწავლიდა და გვარიგებდა, – როგორ უნდა ვემსახუროთ უფალს. ერთი წლის გასვლის შემდეგ კი, მამა ჩვენი უფალთან მიიცვალა და იმ დროიდან აქ მარტო ვცხოვრობთ. აი, ძმაო საყვარელო, მოგითხარით, – ვინ ვართ ჩვენ და საიდან მოვედით. მთელი იმ ექვსი წლის განმავლობაში, არც პური გვიჭამია და არც სხვა რაიმე საკვები, გარდა ამ ბაღის ხეების ნაყოფისა; თითოეული ჩვენგანი დანარჩენებისგან განცალკევებით მდუმარებაში იმყოფება. როდესაც შაბათი დგება, მაშინ ყველა ამ ადგილას ვიკრიბებით, ერთმანეთს ვხედავთ და ვინუგეშებთ უფალში. ერთად ყოფნის შემდეგ ორი დღე, შაბათი და კვირა, კვლავ თითოეული თავის ადგილზე ვბრუნდებით“.

ყოველივე ამის მოსმენის შემდეგ, მე, თავმდაბალმა, ამბობს პაფნუტი, ვკითხე მათ: „სად ეზიარებით შაბათსა და კვირას ჩვენი მხსნელი ქრისტეს უწმინდესი სხეულისა და სისხლის საღმრთო საიდუმლოებებს?“

მათ მიპასუხეს: „ამისთვის ვიკრიბებით აქ ყოველ შაბათ-კვირას, რადგან წმინდა ანგელოზი, ღვთის მიერ გამოგზავნილი, მოდის ჩვენთან და გვაზიარებს წმინდა ზიარებას“.

მე კი, ძალზედ გახარებულმა, ეს რომ მოვისმინე, მოვინდომე დავრჩენილიყავი მათთან შაბათამდე, რათა მენახა წმინდა ანგელოზი და მისი ხელიდან მიმეღო საღმრთო ზიარება. და დავრჩი იქ შაბათამდე. ჩემს გამო ისინიც ერთ ადგილას დარჩნენ, არ გაფანტულან თითოეული თავის კელიებში. და ვატარებდით იმ დღეებს ღვთის განდიდებასა და ლოცვებში, ვჭამდით ბაღის ნაყოფს და ვსვამდით წყაროს წყალს. როდესაც შაბათი დადგა, ქრისტეს მონებმა მითხრეს: „მოემზადე, საყვარელო ძმაო, რადგან დღეს მოვა ღვთის ანგელოზი და მოგვიტანს საღმრთო ზიარებას. ვინც ღირსი გახდება მისი ხელიდან წმინდა ზიარების მიღებისა, მიიღებს ყოველგვარი ცოდვის მიტევებას და საშინელი გახდება დემონებისთვის, ისე რომ სატანის ცდუნება ვერ მიუახლოვდება მას“.

იმ დროს, როდესაც ისინი ამას მეუბნებოდნენ, ვიგრძენი საოცარი სურნელი, თითქოს ძლიერი საკმევლის კმევისგან, და ძალზედ გამაოცა, რადგან არასოდეს მიგრძვნია ასეთი საოცარი სურნელი. ვკითხე ჭაბუკებს:

– საიდან მოდის ესოდენ გამოუთქმელი კეთილსურნელება?

მათ მიპასუხეს:

– უახლოვდება უფლის ანგელოზი ქრისტეს უწმინდესი საიდუმლოებებით.

მაშინვე ლოცვაზე დავდექით, დავიწყეთ გალობა და განვადიდებდით ქრისტე მეფეს, ღმერთს ჩვენსას. მოულოდნელად ზეციდან სინათლემ გაგვანათა; ჩვენ ვიხილეთ ღვთის ანგელოზი, სიმაღლიდან ჩამომავალი, ელვასავით მოციმციმე. შიშისგან მიწაზე დავემხე. იმ ჭაბუკებმა კი ამაყენეს და მითხრეს, რომ არ შემშინებოდა. მაშინ დავინახე ჩვენს წინაშე მდგარი ღვთის ანგელოზი, მშვენიერი ჭაბუკის სახით; მისი სილამაზის აღწერა რთული იყო; მას ხელში ეჭირა წმინდა ბარძიმი საღმრთო ძღვენით. ის ღვთის მონები სათითაოდ მიდიოდნენ მასთან და ეზიარებოდნენ. მათ შემდეგ მივედი მეც, ცოდვილი და უღირსი, დიდი ძრწოლითა და შიშით, ამავდროულად გამოუთქმელი სიხარულით, და ღირსი გავხდი ქრისტეს უწმინდესი საიდუმლოებების მიღებისა ანგელოზის ხელიდან. ზიარებისას მოვისმინე ანგელოზის სიტყვები:

– იყოს თქვენთვის უხრწნელ საჭმელად, დაუსრულებელ სიხარულად და საუკუნო სიცოცხლედ უფალ იესო ქრისტეს, ჩვენი ღმერთის, სხეული და სისხლი. ჩვენ ამაზე ვუპასუხეთ: – ამინ. წმინდა ზიარების შემდეგ კურთხევა მივიღეთ იმ დიდებული ანგელოზისგან. შემდეგ ის ჩვენს თვალწინ ამაღლდა ზეცად, ჩვენ კი, მიწაზე დაცემულებმა, თაყვანი ვეცით ღმერთს, მადლობა ვუთხარით მას ჩვენდამი დიდი წყალობისთვის. ჩვენი გული დიდი სიხარულით იყო აღვსილი, ისე რომ მეჩვენებოდა, თითქოს მიწაზე კი არა, ზეცაში ვიყავი; იმ დიდი სიხარულისგან თითქოს აღფრთოვანებულ მდგომარეობაში ვიყავი. შემდეგ ღვთის იმ წმინდა მსახურებმა ბოსტნეული მოიტანეს და შემომთავაზეს, და, დავსხედით რა, გემო ვუგემეთ მათ.

ამასობაში შაბათი დასრულდა და დაღამდა; ჩვენ ღამე უძილოდ გავატარეთ ფსალმუნთა გალობასა და ღმერთის დიდებაში. კვირა დღეს ღვთის იმავე მადლის ღირსი გავხდით, რაც შაბათს; რადგან ჩვენთან იმავე წესით და იმავე სახით მოვიდა ღვთის ანგელოზი და, გვაზიარა რა, ჩვენი გულები დიდი სიხარულით აავსო. მე კი, გამბედაობა მოვიკრიბე და ღვთის ანგელოზს ვთხოვე, ნება მოეცა ჩემთვის, ჩემი სიცოცხლის აღსასრულამდე იქ მეცხოვრა ღვთის წმინდა მსახურებთან ერთად. მაგრამ მან მითხრა: „ღმერთს არ არის სათნო, რომ აქ იცხოვრო; ის გიბრძანებს, დაუყოვნებლივ წახვიდე ეგვიპტეში და აუწყო ყველა ძმას ის, რაც უდაბნოში იხილე და მოისმინე, რათა სხვა ძმებმაც ეცადონ კეთილი ცხოვრების გატარებას და ქრისტე ღმერთის სათნოყოფას. განსაკუთრებით ყველას დაწვრილებით მოუყევი ღირსი ონოფრეს წმინდა ცხოვრებისა და ნეტარი აღსასრულის შესახებ, რომელიც ქვაში დაკრძალე. გადაეცი ძმებს ყველაფერი, რაც მისი პირიდან მოისმინე. ნეტარ ხარ შენ, რადგან ღირსი გახდი ღვთის ასეთი საკვირველი და დიდი საქმეების ხილვისა, რომლებიც ღვთის წმინდანებზე ვლინდება. ესავდე უფალს, რომ ის მომავალ საუკუნეში შენც მიგაკუთვნებს იმ წმინდანებს, რომლებიც იხილე და რომლებთანაც ესაუბრე. ახლა კი წადი შენს გზაზე, და ღვთის მშვიდობა იყოს შენთან“.

ეს რომ თქვა, ანგელოზი ზეცად ამაღლდა.

მე კი (მოგვითხრობს პაფნუტი) ანგელოზის სიტყვებისგან იმდენად დიდი შიშით და ამავე დროს სიხარულით აღვივსე, რომ ფეხზე ვერ ვიდექი და უგონოდ დავეცი მიწაზე. ღვთის წმინდა მსახურებმა კი ამწიეს და მანუგეშეს: შემდეგ, ბოსტნეული შემომთავაზეს, ერთად მივირთვით და ღმერთს მადლობა შევწირეთ.

ბოლოს, წმინდანებისთვის მისალმების შემდეგ, გზას დავადექი. იმ პატიოსანმა ჭაბუკებმა კი გზად ბოსტნეული მომცეს და ხუთი მილიარი დამაცილეს. მე გულმოდგინედ ვთხოვდი მათ, ეთქვათ ჩემთვის თავიანთი სახელები. მათ თქვეს: პირველს ერქვა იოანე, მეორეს – ანდრია, მესამეს – ირაკლამბონი, მეოთხეს – თეოფილე; და მიბრძანეს, მათი სახელები ძმებისთვის მეთქვა, რათა ისინი მოეხსენიებინათ. მე კი ვთხოვე, მეც მოვეხსენიებინე მათ ლოცვებში. შემდეგ კიდევ ერთხელ ურთიერთმისალმების შემდეგ უფალში, ჩვენ დავშორდით; ისინი თავიანთ ადგილას დაბრუნდნენ, მე კი ეგვიპტისკენ გავემართე.

უდაბნოდან წამოსვლისას მოწყენილი ვიყავი, მაგრამ ამავე დროს გახარებულიც; ვწუხდი იმიტომ, რომ დავკარგე ღვთის ასეთი დიდებული სათნოყოფილების ხილვისა და ტკბილი საუბრის შესაძლებლობა, რომელთა ღირსიც მთელი მსოფლიოც კი არ იქნებოდა; ვხარობდი კი იმით, რომ მათი კურთხევისა და ანგელოზის ხილვის, ასევე ანგელოზის ხელით ზიარების ღირსი გავხდი.

სამი დღე ვიარე; შემდეგ სკიტს მივუახლოვდი; აქ ორი ძმა შემხვდა, რომლებიც განმარტოებით მოღვაწეობდნენ. მათთან ათი დღე დავრჩი და ყველაფერი მოვუყევი, რაც უდაბნოში ვიხილე და მოვისმინე. ისინი დიდი მოწიწებითა და სიხარულით მისმენდნენ; შემდეგ თქვეს: „ჭეშმარიტად, მამაო პაფნუტი, ღვთის დიდი წყალობის ღირსი გახდი, რადგან ღვთის ასეთი დიდებული მსახურები იხილე“.

ეს ორი ძმა მეტად სათნო ცხოვრებით ცხოვრობდა და მთელი გულით უყვარდა ღმერთი; მათ ჩაიწერეს ყოველივე, რაც ჩემი პირიდან მოისმინეს.

მივესალმე რა მათ, წავედი ჩემს მონასტერში.

ჩემი ნაამბობის ჩანაწერი კი მათ გაუგზავნეს ყველა წმინდა მამასა და ძმას, რომლებიც სკიტში ცხოვრობდნენ; ყველა, კითხვითა და მოსმენით, დიდ სულიერ სარგებელს იღებდა და ადიდებდა ღმერთს, რომელიც თავის დიდ წყალობას ავლენს თავის მონებზე.

შემდეგ ჩემი ნათქვამის ჩანაწერი ეკლესიაში დადეს, რათა ყველას, ვისაც სურდა, შეძლებოდა მისი წაკითხვა, რადგან იგი მეტად სასწავლო იყო და ღვთისაზროვნებას ასწავლიდა.

მე კი, უმცირესმა მონამ პაფნუტიმ, ღირსი რომ შევიქმენ ასეთი ღვთის მადლისა (რისთვისაც სრულიად უღირსი ვარ), ზეპირადაც და წერილობითაც ვაუწყებ ყველას იმას, რაც მიბრძანებული იყო ჩემთვის მაცნობებინა ღვთის სადიდებლად, ღვთის წმინდანთა მოსაგონებლად და სულის ხსნის მაძიებელთა სასარგებლოდ.

იყავნ მადლი და მშვიდობა უფლისა ჩვენისა იესო ქრისტესი ყველა თქვენგანთან, მისი სათნომყოფელი ჩვენი წმინდა ღირსი მამების ლოცვითა, აწ და უკუნითი უკუნისამდე. ამინ.

---

ღირსი პეტრე

ღირსი პეტრე წარმოშობით ბერძენი იყო, მოღვაწეობდა როგორც მეომარი და სარდალი. ბერობა მან შემდეგი შემთხვევის გამო მიიღო.

ერთხელ პეტრე სხვა მეომრებთან ერთად სირიაში, ომში გაგზავნეს. ბერძნულმა ლაშქარმა მტერთაგან დამარცხება განიცადა; პეტრე ტყვედ ჩავარდა და მრავალ სხვა ტყვესთან ერთად არაბეთში, მდინარე ევფრატთან მდებარე ქალაქ სამარაში წაიყვანეს. იქ ის საპყრობილეში ჩასვეს და მძიმე რკინის ბორკილებით შეკრეს. საპყრობილეში ყოფნისას, თავის ძველ ცხოვრებაზე გულდასმით ფიქრისას, პეტრეს გაახსენდა, რომ მრავალჯერ უფიქრია სამყაროსგან განდგომასა და მონაზვნობის მიღებაზე. მაშინ მიხვდა, რომ ღმერთმა ამ მძიმე ტყვეობით დასაჯა იმის გამო, რომ თავისი კეთილი განზრახვის აღსრულებისთვის არ უზრუნია. თავისი დაუდევრობის გამო მონანიებითა და ძველი ცხოვრების მწარედ გოდებით, პეტრე მოთმინებით იტანდა ტანჯვას, რომელიც, მისი შეგნებით, სრულად დაიმსახურა.

საპყრობილეში დიდხანს ყოფნის შემდეგ, და ადამიანთაგან ხსნის იმედის არქონისას, პეტრემ დაიწყო გულმოდგინე ლოცვის აღვლენა ყოვლისშემძლე ღმერთისადმი, რომელსაც თავისი, ადამიანთათვის უცნობი გზებით შეეძლო მისი საპყრობილედან განთავისუფლება, როგორც ოდესღაც ადამი გამოიყვანა ჯოჯოხეთიდან (1 პეტრე 3:18-19) და როგორც განათავისუფლა მოციქული პეტრე, რომელიც იროდმა ჩასვა საპყრობილეში (საქმე მოციქულთა 12:1-25). ამასთან ერთად, პეტრე შემწეობას ითხოვდა და ღვთის წინაშე მრავლისმთქმელ შუამდგომლობას ევედრებოდა დიდ სასწაულთმოქმედს, წმინდა ნიკოლოზს, ჭირვეულთა სწრაფ შემწეს: პეტრეს ძველთაგანვე ჰქონდა, ღვთის შემდეგ, დიდი რწმენა და სიყვარული წმინდა ნიკოლოზის მიმართ და ხშირად მიმართავდა მას დახმარებისთვის. თავის ლოცვას პეტრემ ასეთი აღთქმა დაურთო: თუ იგი ბორკილებისგან განთავისუფლდებოდა, აღარასოდეს დაბრუნდებოდა ამქვეყნიურ ცხოვრებას, საკუთარ სახლშიც კი არ წავიდოდა, არამედ მაშინვე წავიდოდა იქ, საითკენაც ღმერთი მიმართავდა მას ბერული ღვაწლის აღსასრულებლად. მას ეფიქრა, რომ თუკი ღმერთი ბორკილებისგან გაათავისუფლებდა, რომში წასულიყო, რათა იქ, წმინდა უმაღლესი მოციქული პეტრეს საფლავთან, ბერად აღკვეცილიყო და ამქვეყნიურობისგან განდგომის აღთქმა მიეცა. ამაზე ლოცვისას, წმინდა პეტრემ თავი მარხვას დაუდო: საჭმელს ორ-სამ დღეში ერთხელ იღებდა, ისიც მცირე რაოდენობით, და ბოლოს, მთელი შვიდი დღით სრულად თქვა უარი საკვებზე. როდესაც ეს შვიდეული დასასრულს მიუახლოვდა, წმინდა პეტრეს ძილეულ ხილვაში გამოეცხადა ქრისტეს მღვდელთმთავარი ნიკოლოზი და უთხრა: „მე მოვისმინე შენი ლოცვა, მივიღე შენი გულის სულთქმა და ვთხოვე შენთვის კეთილსა და კაცთმოყვარე ღმერთს. მაგრამ რადგან შენ თავად არ იყავი მოჩქარე მისი მცნებების აღსრულებაში, მასაც არ სურს სწრაფად გაგათავისუფლოს ბორკილებისგან, არამედ გიმზადებს უკეთესს გადარჩენისთვის. თუმცა შენ, მოწყალე უფლის დაპირებისამებრ, რომელიც გვამხნევებდა წმინდა სახარებაში სიტყვებით: „ითხოვეთ, და მოგეცემათ თქვენ... დააკაკუნეთ, და გაგეღებათ თქვენ“ (ლუკა 11:9), ნუ დასუსტდები ლოცვების აღვლენაში და ნუ შეწყვეტ მისი მოწყალების კართან დაკაკუნებას, რათა უფალმა, თავისი გულმოწყალებით, გაგათავისუფლოს ბორკილებისგან და გაგიღოს საპყრობილის კარები. იყავი მხოლოდ მომთმენი ლოცვაში, ღვთის წყალობის მოლოდინში.“

ეს რომ თქვა, წმინდა ნიკოლოზმა უბრძანა ტყვეს, პეტრეს, საჭმლით განემტკიცებინა სხეული და უჩინარი გახდა. ძილიდან ადგომის შემდეგ და საჭმლის მიღების შემდეგ, პეტრემ კვლავ და კიდევ უფრო გულმოდგინედ დაიწყო ლოცვა დღედაღამ, ხსნის კეთილი იმედით, განუწყვეტლივ უხმობდა თავის შემწეს, წმინდა ნიკოლოზს.

გარკვეული დროის გასვლის შემდეგ, წმინდა ნიკოლოზი კვლავ გამოეცხადა წმინდა პეტრეს სიზმარში, თითქოსდა დამწუხრებული კაცის სახით, და მიმართა მას წყნარი და მშვიდი სიტყვებით: „მე, ძმაო, დარწმუნებული იყავი, არ შემიწყვეტია შენთვის ღვთის სიკეთის ვედრება, მაგრამ არ ვიცი, რა განგებისა და რა მოსაზრებების გამო აყოვნებს უფალი შენს განთავისუფლებას. თუმცა, ნუ სასოწარკვეთილდები მის მოწყალებაში: მოწყალე უფალს ჩვევია ჩვენი თხოვნების აღსრულების გადადება ჩვენივე სარგებლობისთვის, რათა ვინმემ, სწრაფად მიიღო რა სათხოვარი, არ უარყოს მისი მადლი. ამასთან ერთად, უფალს სურს შენზე ლოცვა სხვა მისთვის სათნოყოფილთაგანაც. მე გეტყვი იმ დიდ მლოცველს, რომელსაც, თუ დახმარებისთვის მოუხმობ, შენს შუამდგომლად გეყოლება, და მე მწამს, რომ თუ ჩვენ ერთად ვილოცებთ შენზე, კაცთმოყვარე შეგვისმენს.“

– ვინ, წმინდაო მეუფეო, – ჰკითხა პეტრემ მღვდელმთავარ ნიკოლოზს, – შენზე სწრაფად ვინ შეძლებს ღმერთს შეევედროს, – შენი ლოცვითი შუამდგომლობით ხომ მთელი მსოფლიო ცხონდება: რადგან ქრისტიანთა მთელი მოდგმა, შენთან თავშესაფრის ძებნით, შენგან იღებს ხსნას თავისი გასაჭირისგან.

– იცი, პეტრე, – ჰკითხა წმინდა ნიკოლოზმა, – მართალი სვიმეონი, რომელსაც ღმერთშემწყნარებელი ეწოდება, რადგან მან თავისი ხელებით მიიღო ქრისტე უფალი, რომელიც ტაძარში მიიყვანეს, დაბადებიდან მეორმოცე დღეს?

– ვიცი, ღვთის მღვდელმთავარო, – მიუგო პეტრემ, – იმ მართალ კაცს, რომლის შესახებაც წმინდა სახარებაშია მოხსენიებული (ლკ. 2:25–36).

– ჩვენ ორივემ, მე და შენ, ლოცვისკენ აღვძრათ იგი, – განაგრძო წმინდა ნიკოლოზმა, – და მაშინ ყოველი დაუმთავრებელი კარგად დასრულდება: მართალ სვიმეონს აქვს დიდი ძალა და გაბედულება ღვთის წინაშე, რომლის ტახტთანაც ის დგას უბიწო დედოფალ ქალწულ ღვთისმშობელთან და წმინდა წინამორბედ იოანესთან ერთად.

ეს რომ თქვა, წმინდა ნიკოლოზი განშორდა.

პეტრე კი, სიზმრიდან გამოღვიძებულმა, კვლავ გულმოდგინე ლოცვასა და უზომო მარხვას მიეცა, მღვდელმთავარ ნიკოლოზთან ერთად წმინდა სვიმეონ ღმერთშემწყნარებელსაც იხმობდა შემწედ.

როდესაც ყოვლადკეთილმა ღმერთმა, თავისი დიდებული წმინდანების ვედრებით, მოინდომა ტანჯული ბორკილებისგან დაეხსნა, მაშინ, ღვთაებრივი ნებით, ქრისტეს მღვდელმთავარი ნიკოლოზი მესამედ გამოეცხადა პეტრეს, და არა სიზმრისეულ ხილვაში, როგორც ადრე, არამედ ცხადად, და არა მარტო, არამედ წმინდა სვიმეონ ღმერთშემწყნარებელთან ერთად.

„გამბედაობა მოიკრიბე, ძმაო პეტრე, – თქვა მღვდელმთავარმა, – და, მწუხარება გვერდზე გადადე, მოუყევი შენი აღთქმების შესახებ საერთო შუამდგომელსა და ჩემს თანამოლოცველს და მიუძღვენი მას, ღვთის შემდეგ, მადლობა“.

პეტრემ, თვალების აღაპყრობით, დაინახა წმინდა სვიმეონი პატიოსანი სახით, ნათებით გარემოცული, ხელში ოქროს კვერთხით და ძველაღთქმისეული სამღვდელო ეფოდით შემოსილი. ამ საკვირველი მოხუცის დანახვისას პეტრე შეკრთა. წმინდა სვიმეონმა კი უთხრა: „შენ ხარ ის, ვინც გულმოდგინედ სთხოვდა ძმას ნიკოლოზს, რომ ბორკილებისგან გაეთავისუფლებინა?“

პეტრემ შიშისგან ძლივს გააღო პირი და უპასუხა წმინდა სვიმეონს:

– მე, ღვთის სათნოო, – რომელმაც შენც შეგძინე შუამდგომლად ღვთის წინაშე.

– შეასრულებ თუ არა შენს აღთქმას, – უთხრა მას წმინდა სვიმეონმა, – იყო ბერი და წარმართო სათნო ცხოვრება.

– დიახ, მეუფეო, – მიუგო პეტრემ, – ღვთის შემწეობით შევასრულებ.

წმინდანმა თქვა:

– თუკი გპირდები, რომ ამას შეასრულებ, მაშინ შეგიძლია თავისუფლად გამოხვიდე აქედან და წახვიდე, სადაც მოისურვებ: ვერცერთი დაბრკოლება ვერ შეგაჩერებს აქ.

მაშინ პეტრემ წმინდანს რკინით შეკრული ფეხები აჩვენა, და როგორც კი წმინდა სვიმეონმა ბორკილებს ოქროს კვერთხით შეეხო – რკინა მაშინვე დადნა, როგორც ცვილი დნება ცეცხლში. ამის შემდეგ პეტრე ფეხზე წამოდგა და, ციხის კარი ღია რომ დაინახა, გავიდა და წმინდა სვიმეონსა და ნიკოლოზს გაჰყვა. როდესაც ისინი უკვე ქალაქგარეთ იყვნენ, პეტრემ, თავისი მდგომარეობის გაფიქრების შემდეგ, თქვა:

– სიზმარში ხომ არ ხდება ეს ყველაფერი, რასაც ვხედავ?

მაშინ წმინდა სვიმეონმა, მისკენ მიბრუნებულმა, თქვა:

– რატომ თვლი სიზმრად ღვთის აშკარად აღსრულებულ წყალობას შენდამი? განა კარგად ვერ ხედავ; სად ხარ და ვის მიჰყვები?

ეს რომ თქვა, წმინდა სვიმეონმა პეტრე წმინდა ნიკოლოზს ჩააბარა, რომელიც მღვდელმთავარს გაჰყვა. როდესაც დღე დადგა, წმინდა ნიკოლოზმა პეტრეს ჰკითხა:

– თან წაიღე თუ არა რამე, რითაც გზაში იკვებები?

– არა, ბატონო, არაფერი წამიღია, – მიუგო პეტრემ. მაშინ წმინდა ნიკოლოზმა უბრძანა, შესულიყო ბაღში, რომელიც იმ ადგილიდან არც ისე შორს იყო და უთხრა:

– იქ ნახავ კაცს, რომელიც ნაყოფს მოგცემს. აიღე რამდენიც გინდა გზისთვის და გამომყევი.

პეტრემ მართლაც შეხვდა ბაღში კაცს, რომელმაც ნაყოფით მოამარაგა, მათი აღების შემდეგ პეტრე კვლავ გაჰყვა წმინდა ნიკოლოზს, რომლის თანხლებითაც მცირე ხანში ბერძნულ მიწას მიაღწია. მაშინ წმინდა ნიკოლოზმა პეტრეს უთხრა: „აჰა, ძმაო, შენს მიწაზეც ხარ და თავისუფალი დრო გაქვს შენი აღთქმის შესასრულებლად. შეასრულე ის მალე, რათა კვლავ სამარას საპყრობილეში არ მოხვდე“.

ამ სიტყვების შემდეგ ქრისტეს მღვდელმთავარი ნიკოლოზი უხილავი გახდა. პეტრემ, ადიდა რა ღმერთი და თავისი შუამდგომლები – მღვდელმთავარი ნიკოლოზი და წმინდა სვიმეონი, მოისურვა დაუყოვნებლივ შეესრულებინა თავისი განზრახვა. ის არ წასულა საკუთარ სახლში ნათესავების სანახავად, არამედ გაემგზავრა ძველ რომში, რათა „აღასრულოს უზენაესისადმი აღთქმულნი“ (იგავ. 7:14) და შეასრულოს ყველაფერი, რასაც მისი ბაგეები ამბობდნენ მისი მწუხარების დღეებში. ქრისტეს მღვდელმთავარი ნიკოლოზი, რომელმაც პეტრე თავის მფარველობაში აიყვანა, არსად ტოვებდა მას და, როგორც წინათ, როდესაც პეტრე არაბეთიდან საბერძნეთში მიდიოდა, ხილულად თან ახლდა მას, ასევე საბერძნეთიდან იტალიაში მოგზაურობის დროსაც უხილავად იმყოფებოდა მასთან. ქრისტეს მღვდელმთავარი მუდმივად აკვირდებოდა მას, უხვად ეხმარებოდა, როგორც შვილთმოყვარე მამა ან მოწყალე აღმზრდელი, ფხიზელი და განუშორებელი მფარველი.

როდესაც პეტრე რომს უახლოვდებოდა, მღვდელმთავარი ნიკოლოზი ღამით, სიზმარეულ ხილვაში გამოეცხადა პაპს, ეჭირა ერთი კაცის ხელი და, პაპისთვის მასზე მიუთითა რა, თანმიმდევრობით უამბო, როგორ გაათავისუფლა იგი სამარის საპყრობილედან, ასევე ახსენა ისიც, რომ ამ კაცმა აღთქმა დადო, ბერად აღკვეცილიყო წმინდა უზენაესი მოციქული პეტრეს საფლავთან. მღვდელმთავარმა დაასახელა ამ კაცის სახელიც და უბრძანა პაპს, მიეღო იგი და მალე შეესრულებინა მისი სურვილი. ძილიდან გამოფხიზლებულმა და ხილვაზე ფიქრით, პაპი გაემართა წმინდა უზენაესი მოციქული პეტრეს ეკლესიაში, რათა აღესრულებინა საღმრთო ლიტურგია, ამასთანავე სურდა ცხადად ენახა ის კაცი, რომელიც სიზმარში ნახა. მაგრამ იმის გამო, რომ დღე კვირა იყო, ტაძარში უამრავი ხალხი შეკრებილიყო, ამიტომ პაპს არ შეეძლო დიდი შეკრების შორის ეპოვა ის, ვისაც ეძებდა. მაშინ, ხანგრძლივი ძებნის შემდეგ, პაპმა ხმამაღლა შესძახა:

– პეტრე, რომელიც საბერძნეთიდან მოხვედი და რომელიც მღვდელმთავარმა ნიკოლოზმა სამარაში საპყრობილედან გაათავისუფლა – მოდი ჩემთან. პეტრე მაშინვე გამოვიდა ბრბოდან, მიუახლოვდა პაპს და, მის ფეხებთან დავარდნილმა, თქვა: – აჰა, მე ვარ, შენი მონა, მეუფეო. პეტრემ პაპს გაუზიარა თავისი გაოცება იმის თაობაზე, რომ მან, პეტრემ, მისი სახელით მიმართა, მაშინ როდესაც პაპი არა თუ არასოდეს იცნობდა მას, არამედ არც უნახავს, და თვით პეტრესაც არავისთვის მოუყოლია თავისი გათავისუფლების შესახებ. ამაზე პაპმა თქვა: – ნუ გაგიკვირდება ეს, პეტრე, – ყველაფერი, რაც შენ გეხება, დიდმა მღვდელმთავარმა ნიკოლოზმა მითხრა მე. ამის შემდეგ პაპმა სიყვარულით მიიღო პეტრე და ბერად აღკვეცა მოციქულის საფლავთან, როგორც ის დაპირდა. ბერად აღკვეტის შემდეგ პაპმა პეტრე თავისთან დაიჭირა არცთუ მცირე ხანს, ასწავლიდა და მიუთითებდა მას ხსნის გზაზე და შემდეგ, ღვთის ბრძანებით, გაუშვა რომიდან ასეთი სიტყვებით: – წადი, შვილო, იქ, სადაც ღმერთი ინებებს შენს წარმართვას. მისი წყალობა კი შენთან იყოს, გზაზე წარგიძღვეს და გიშველოს ეშმაკის მზაკვრობისაგან. ნეტარმა პეტრემ, პაპის ფეხებთან დავარდნილმა, თქვა: – გადარჩი – მშვიდობით – პატიოსანო მამაო, გადარჩი, ქრისტეს მოწაფევ და ჩემი თავდების, წმინდა ნიკოლოზის თანამონაწილეო, და ილოცე ჩემთვის, ცოდვილისთვის. პაპისგან კურთხევის მიღების და მთელ სამღვდელოებასთან დამშვიდობების შემდეგ, პეტრე, ღვთის შუამდგომლობის იმედით, გავიდა რომიდან, სურდა რა დაბრუნებულიყო საბერძნეთში. როდესაც ის ზღვის ნაპირზე მივიდა, დაინახა აღმოსავლეთისკენ მიმავალი ხომალდი, ავიდა მასზე და გაცურა. ქარი ხელსაყრელი იყო და მოგზაურობაც წარმატებით დაიწყო.

დიდხანს ცურავდნენ გაუჩერებლად და მხოლოდ პურის უკმარისობამ აიძულა მეზღვაურები, მიდგომოდნენ ერთ სოფელს. მაშინ მეზღვაურები გაემართნენ იმ სოფლის ერთ-ერთ სახლში, რათა იქ გამოეცხოთ პურები, და იქ დახვდათ სახლის პატრონი და მისი ყველა შინაური ავადმყოფი. აქ მათ გამოაცხვეს პურები და, მათი გასინჯვისას, ერთ-ერთ თავიანთს უთხრეს: „აიღე თბილი პური და წაიღე ხომალდზე საჭეთმპყრობელთან და მამასთან“. მამის შესახებ გაგებისთანავე, სახლის პატრონმა ჰკითხა მეზღვაურებს, რომელი მამა მიცურავდა მათთან ერთად. მეზღვაურებმა უთხრეს მას, რომ მათთან ერთად რომიდან მიცურავდა ბერი პეტრე. „გევედრებით, ბატონებო ჩემო, – მიმართა მაშინ პატრონმა მეზღვაურებს, – სთხოვეთ იმ მამას, მოვიდეს ჩემს სახლში, რათა ილოცოს ჩვენთვის, ავადმყოფებისთვის, და დაგვლოცოს ჩვენ. ხომ ხედავთ, რომ ამ სასტიკი ავადმყოფობისგან თითქმის ვკვდებით“.

მეზღვაურები წავიდნენ და ამის შესახებ მამას აუწყეს. პეტრე თავდაპირველად, თავმდაბლობის გამო და იმის სურვილით, რომ თავი არ გაემჟღავნებინა, უარს ამბობდა იმ ადამიანთან წასვლაზე; შემდეგ წავიდა, ვინაიდან თხოვნებმა და კაცთმოყვარეობამ დაარწმუნა – რადგან იცოდა, რომ სიკვდილი მართლაც ახლოს იყო ხსენებულ ადამიანთან. სახლის კარში შესვლისას მან თქვა: „მშვიდობა ამ სახლს და მასში მცხოვრებთ“. პეტრეს სიტყვისამებრ, მასპინძელი მაშინვე განიკურნა მძიმე სენისგან და, თავი ჯანმრთელად იგრძნო, სწრაფად წამოდგა ავადმყოფობის სარეცლიდან, თითქოს ძილისგან, და მადლიერების ცრემლებით დაემხო ღირსის ფეხებთან, ეამბორა მათ. ყველა, ვინც ეს სასწაულებრივი განკურნება იხილა, შეძრწუნდა და ადიდეს ღმერთი. მასპინძელმა კი, განკურნებულმა, ხელი მოჰკიდა ღირსს და მასთან ერთად მოიარა ყველა სარეცელი, სადაც ავადმყოფები იწვნენ. ღირსმა თითოეული ავადმყოფი ჯვრის ნიშნით გადასახა, და ისინი განიკურნებოდნენ სენისგან. ამის შემდეგ წმინდა პეტრე ნაჩქარევად დაბრუნდა ხომალდზე, სადაც ყველა დამსწრე თაყვანი სცა მას, როგორც ღვთის დიდ მოსაწონს. განკურნებული კი, თავის ყველა შინაურთან ერთად, აიღო პური, ღვინო და ზეთი, მივიდა ხომალდთან, რათა მადლობა გადაეხადა ღირსისთვის მიღებული განკურნებისთვის. წმინდანმა შეაქო მისი გულმოდგინება, მაგრამ უბრძანა, მადლობა გადაეხადა არა მისთვის, არამედ ღმერთისთვის; ძღვენის მიღება კი არ უნდოდა. მაშინ ის კაცი, ცრემლებით დაემხო ღირსის ფეხებთან, თქვა: „ქრისტეს საყვარელო მსახურო, თუ ამ მცირე ძღვენს არ მიიღებ ჩვენი ხელიდან, მაშინ სიხარული არ იქნება ჩვენს სახლში.“

ამასთან ერთად, მეზღვაურებიც სთხოვდნენ ღირსს, რომ მას ძღვენი აეღო. და მხოლოდ მაშინ დათანხმდა ღირსი ძლივს მათ მიღებაზე, შემდეგ, კურთხევის შემდეგ, გაუშვა კაცი და მასთან მოსულები, მოტანილი კი მეზღვაურებს გადასცა, თავად არაფერი უკმევავს მისგან. შემდგომი ცურვისას ღირსის საკვებს ემსახურებოდა პურის უნცია და ისიც საღამოს, სასმელს კი – ზღვის მწარე წყლის მცირე ფიალა, რომელსაც უფალი მისთვის მტკნარ წყლად გარდაქმნიდა.

ერთხელ ღირსმა პეტრემ ჩათვლიმა და ხილვაში იხილა ყოვლადწმინდა დედოფალი, ქალწული ღვთისმშობელი, რომელიც მზისგან უფრო კაშკაშებდა ზეციური დიდების შუქით, და მის გვერდით – მღვდელმთავარი ნიკოლოზი, რომელიც შიშით ედგა მას. მღვდელმთავარმა ნიკოლოზმა, პეტრეზე მიუთითა რა, უთხრა ღვთისმშობელს: „დედოფალო! შენ ინებე შენი მონის მძიმე ბორკილებისგან განთავისუფლება, შენ თვითონვე უჩვენე მას ადგილი, სადაც დაასრულებდა თავისი ცხოვრების ჟამს.“

„ათონის მთაზე, – უპასუხა ღვთისმშობელმა, – იქნება მისი სიმშვიდე. ეს ადგილი ჩემი წილხვედრია, რომელიც მომცა ჩემმა ძემ და ღმერთმა, რათა აქ, მათ, ვინც უარყვეს ამქვეყნიური მღელვარება და საკუთარი ძალით იტვირთეს სულიერი ღვაწლი, რწმენითა და სიყვარულით მოუხმობდნენ ჩემს სახელს, უმწუხაროდ გაეტარებინათ ეს დროებითი სიცოცხლე და ღვთივსათნო საქმეების გამო დაემკვიდრებინათ საუკუნო სიცოცხლე. მე ძალიან მიყვარს ის ადგილი და მსურს ბერების რიცხვის გამრავლება, ვისგანაც არასოდეს განშორდება ჩემი ძისა და ღმერთის წყალობა, თუ ისინი დაიცავენ მაცხოვნებელ მცნებებს. მე გავავრცელებ სავანეებს იმ მთაზე სამხრეთით და ჩრდილოეთით და ბერები დაეუფლებიან ამ მთას ზღვიდან ზღვამდე, და მათი სახელი განდიდდება მთელ სამყაროში, – მე ვიქნები მფარველი მათთვის, ვინც მოთმინებით იღვაწებს მარხვაში ათონის მთაზე.“

ასეთი ხილვის ღირსი შეიქნა ღირსი პეტრე. ძილისგან წამოდგომისას, მან მადლობა და ქება შესწირა ქრისტე ღმერთს, მის ყოვლადწმინდა ღვთისმშობელს და დიდ მამა ნიკოლოზს. ხომალდი კი თანმდევი ქარის წყალობით სწრაფად მიცურავდა. მაგრამ როგორც კი მიუახლოვდნენ ათონის მთის კიდეს, ხომალდი უძრავად გაჩერდა, მიუხედავად იმისა, რომ ქარი აფრებს ბერავდა და ადგილი ღრმა იყო. მაშინ მეზღვაურებმა შეშინებულებმა დაიწყეს ერთმანეთისთვის კითხვა: „რას ნიშნავს ეს?“

პეტრემ, მათი გაოგნების დანახვისას, თქვა:
– შვილებო, მითხარით, რა ჰქვია ამ ადგილს.
– ეს ათონის მთაა, – უთხრეს მას მეზღვაურებმა.
– ვფიქრობ, რომ ჩემს გამო, – უთხრა მათ წმინდანმა, – ხომალდი უძრავად გაჩერდა. გამიყვანეთ ნაპირზე და დამტოვეთ იქ. თუ ამას არ გააკეთებთ, აქედან ვერ გაცურავთ.

მეზღვაურებმა, ღვთის ნების წინააღმდეგ წასვლის სურვილი არ ჰქონდათ, მწუხარებით მოაკლდნენ წმინდა მამას. ისინი მიუახლოვდნენ ნაპირს და, წმინდანი ხომალდიდან გადმოიყვანეს, იქ დატოვეს, ტირილითა და გოდებით ამბობდნენ:
– ჩვენ დღეს ვკარგავთ დიდ მფარველობასა და დახმარებას.
– ღმერთი კაცთმოყვარეა, – ანუგეშებდა მათ წმინდანი, – ის ყველგან იმყოფება და ყველაფერს აღასრულებს, ის იქნება თქვენი თანამგზავრი და დაგიცავთ ყოველგვარი ბოროტებისგან.

ეს რომ თქვა, ღირსმა მამამ მეზღვაურებს უფლის სახელით გამოემშვიდობა, გემი პატიოსანი ჯვრის ნიშნით დაიცვა, ყველა დალოცა და მშვიდობით გაუშვა გზაზე. თვითონ კი გაემართა კლდოვან ადგილებში, გაიარა მრავალი ჭაობი, უფსკრული და ტყე, სანამ თავისი საცხოვრებლად არ იპოვა ერთი მეტად ბნელი მღვიმე, სადაც უამრავი ქვეწარმავალი და თვით ეშმაკებიც კი იყვნენ. რამდენი შევიწროება და ტანჯვა გადაიტანა იქ ღირსმა მამამ ეშმაკებისგან, შეუძლებელია იმის თქმა. აქ მხოლოდ ზოგიერთ მათგანს გავიხსენებთ განსამტკიცებლად.

ღირსი პეტრე, ხსენებულ მღვიმეში დამკვიდრების შემდეგ, დღე და ღამე ლოცვაში ატარებდა, სრულიად უარს ამბობდა საკვებზე ორი კვირის განმავლობაში. ეშმაკმა ვერ აიტანა ასეთი მარხვითი მოთმინება: მან შეკრიბა მთელი თავისი მხედრობა და, როგორც ომისთვის, აღჭურვა ისინი ისრებითა და მშვილდებით, ხმლებითა და შუბებით, მრისხანედ, საშინელი და ძლიერი ღრიალით შევიდა მღვიმეში, რათა წმინდანი იქიდან განედევნა. მაშინ ერთნი ეშმაკებიდან, მშვილდებს ჭიმავდნენ და წმინდანს ისრებით აშინებდნენ, სხვები – შუბებით; ზოგიერთნი, ხმლებს იშიშვლებდნენ, მისი ნეკნების განგმევას აპირებდნენ, ზოგი კი ისეთი ძალით ისროდა დიდ ქვებს, რომ მიწა ირყეოდა და მღვიმე შეიძლებოდა ჩამონგრეულიყო. ღირსი მამა, ცოცხლად გადარჩენის იმედის გარეშე, მხოლოდ იმეორებდა: „აქ მოვკვდები, თუ ასე ინებებს ჩემი ღმერთი“.

შემდეგ, მაღლა აღაპყრო თვალები და ხელები აღმართა, და ასე შესძახა: „ყოვლადწმიდაო ღვთისმშობელო, ქალწულო მარიამ, შემეწიე მე, შენს მონას“.

როგორც კი ეშმაკებმა გაიგონეს მათთვის საშინელი და შემზარავი, ხოლო ჩვენთვის ტკბილი და საყვარელი ღვთისმშობლის სახელი, მაშინვე ხმაურით გაუჩინარდნენ, ხოლო წმინდანი, ხმამაღალი ხმით თან უფალ იესო ქრისტეს სახელს მოუხმობდა – „უფალო იესო ქრისტე, ნუ მიმატოვებ მე“ – და თითქოს მათრახით ან შურდულით განდევნიდა გაქცეულებს. მას შემდეგ ეშმაკების მზაკვრობები დროებით შეწყდა და წმინდა პეტრე, სიმშვიდეში მყოფი, ადიდებდა ღმერთს და ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელს. მთაში დამკვიდრების პირველ ხანებში ღირსი მამა იკვებებოდა პურით, რომელიც მცირე რაოდენობით აიღო გემიდან, შემდეგ კი, როცა პური გამოელია, – უდაბნოს ბალახეულობით და იმ მთაზე მზარდი ველური ხეების ნაყოფით. ასე იკვებებოდა წმინდა პეტრე მანამ, სანამ ზეციდან ანგელოზმა მანანა არ მოუტანა, რაზეც მოგვიანებით ვისაუბრებთ. ახლა კი თანმიმდევრობით მოვყვებით.

ხსენებული მტრის შემოსევის შემდეგ ორმოცდაათი დღის გასვლისას, ეშმაკი კვლავ თავისი მრავალრიცხოვანი ძალით, ისევე როგორც პირველად, აღიჭურვა ქრისტეს დაუმარცხებელი მეომრის წინააღმდეგ. ამისთვის ეშმაკმა აიძულა ყველა მხეცი და ყველა ქვეწარმავალი, რომლებიც იმ მთაზე იმყოფებოდნენ, მისულიყვნენ მღვიმესთან, სადაც ღირსი მამა ცხოვრობდა, ხოლო მათთან ერთად მივიდნენ იქ თვითონაც და მისი თანამზრახველებიც, რომლებიც ასევე სხვადასხვა მხეცებად და ქვეწარმავლებად გარდაიქმნენ. მაშინ გამოჩნდა რაღაც საშინელი და შემზარავი: ზოგიერთი მხეცი წმინდანის ფეხებთან დაცოცავდა, სხვები საშინელი ხმით უსტვენდნენ, ზოგი კი, ხახა გაღებული და წმინდანისკენ გამოქანებული, თითქოს ცოცხლად გადაყლაპვას აპირებდა. ღირსმა მამამ, ჯვრის ნიშნით დაიცვა თავი და ქრისტე ღმერთის და ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის სახელი მოუხმო, გაანადგურა მათი ძალა და შორს განდევნა ისინი თავისგან, ზეიმობდა და ხარობდა ღმერთით, თავისი მხსნელით.

ხშირ ბრძოლებში ეშმაკებთან მოუხდა ღირს მამას თავისი უდაბნოში ცხოვრების პირველი წლის გატარება. შემდეგ კი ეშმაკმა სხვა ხერხებით დაიწყო ღირსი მამის ცდუნება.

მან პეტრეს ერთ-ერთი მსახურის სახე მიიღო, რომელიც მას ემსახურებოდა, როცა პეტრე ქვეყნიერებაში მხედართმთავარი იყო; ამ მსახურის სახით ეშმაკი მივიდა ღირს მამასთან, დაემხო მის წინაშე და სიბილწით აღსავსეს წმინდანის კოცნა სურდა. შემდეგ კი ტირილით დაიწყო თქმა: „გვსმენია, ბატონო ჩვენო, როგორ წაგართვეს ომში, წაგიყვანეს სამარაში და იქ საშინელ საპყრობილეში ჩაგაგდეს, და როგორ გამოგიხსნა ღმერთმა იმ საპყრობილედან ჩვენი წმინდა მამის, ნიკოლოზის, ლოცვებით და ბერძნულ მიწაზე მოგიყვანა. ეს რომ შევიტყვეთ, ჩვენ ყველანი – შენი სახლეულობა, ტირილითა და გოდებით ყველგან გეძებდით და მრავალ ქალაქსა თუ სოფელში დავდიოდით, შენზე ვკითხულობდით. ვერ გიპოვეთ და ვერ შევიტყვეთ, სად იმყოფები, ამიტომ გულმოდგინე, ცრემლიანი ლოცვები შევსწირეთ წმინდა ნიკოლოზს, რათა მას გაეხსნა ჩვენთვის, სად იმყოფები შენ – ჩვენი დაფარული განძი. წმინდა ნიკოლოზმა, ყველას სწრაფმა შემწემ, არ უგულებელყო ჩვენი ლოცვები, არამედ ყველაფერი გაგვიმჟღავნა შენზე და ჩვენც, შენმა მონებმა, გავიხარეთ. მე კი, ყველას წინ აღვიარე და შენკენ, ჩემი ბატონისკენ, ვიჩქარე; შენც აღდექი და შენს სახლში დაბრუნდი, რათა გნახონ ყველამ, ვისაც შენი სახის ხილვა სურს, და განადიდონ შენთვის ღმერთი, რომელმაც სასწაულებრივად გამოგიხსნა ბორკილებისა და ტყვეობისგან. უდაბნოზე კი ნუ ნაღვლობ, რადგან იქაც არის მონასტრები და განმარტოებისთვის მოსახერხებელი ადგილები და შეგიძლია დასახლდე იმ სავანეში, სადაც მოისურვებ. ამასთან, შენ თვითონაც განსაჯე სამართლიანად: რა უყვარს ღმერთს უფრო მეტად ამ ორთაგან – განმარტოება უდაბნოში, მთის ხევებში, რაც მხოლოდ თავად განდეგილს მოაქვს სარგებლობა, თუ ღვთისსათნო და ღვთივშთაგონებული კაცის ცხოვრება, რომელიც თავისი მოძღვრებით მრავალს მოაქცევს ღმერთთან და გადარჩენის გზაზე დააყენებს. ჭეშმარიტად – მეორე უკეთესია, რასაც თავად ღმერთი მოწმობს წმინდა წერილში: „თუ ძვირფასს უვარგისისგან გამოარჩევ, ჩემს ბაგესავით იქნები“ (შდრ. იერ. 15:19). შენ ხომ იცი, რომ ჩვენს ქალაქში მრავალი ვნებების სიღრმეშია ჩაძირული და ისეთ ადამიანს საჭიროებს, რომელიც მათ მონანიებისკენ მოუწოდებს. შენ, ჩემო ბატონო, უფრო დიდი საზღაური მოგეცემა ღვთისგან, თუ მოხვალ და მათ ღმერთს მოაქცევ. ამასთან, ჩვენ, შენს მონებს, მთელი გულით რომ გვიყვარხარ, რატ0მ გვწირავ, ჩვენგან განშორებით და უდაბნოში დამალვით?“

ამას და მრავალ მსგავსს ამბობდა ბოროტი ცრემლებით, ისე რომ წმინდანი ცოტათი შეცბა და, ცრემლმორეულმა, უთხრა მას: „აქ არც ადამიანმა მომიყვანა, არც ანგელოზმა, არამედ თვითონ ღმერთმა და ყოვლადწმინდა ღვთისმშობელმა და თუ მათგან არ იქნება აქედან გასვლის ბრძანება, ამ ადგილს არ დავტოვებ.“

ეშმაკი კი, ღვთისა და ღვთისმშობლის სახელის გაგონებისთანავე, მაშინვე გაუჩინარდა. წმინდანი გაოცდა ეშმაკის მზაკვრობით, მაგრამ ჯვრის ნიშნით დაიცვა თავი და თავისი გონება ღმერთისკენ მიმართა, მშვიდად დარჩა.

შვიდი წლის გასვლის შემდეგ, მზაკვარი მტერი კვლავ ნათელ ანგელოზად გარდაიქმნა და ხელში შიშველი იარაღით, გამოქვაბულთან დადგა და შესძახა: „– პეტრე, ქრისტეს მონაო, მოდი ჩემთან და კეთილ ამბავს გაუწყებ.“

„– ვინ ხარ, – მიუგო წმინდანმა, – ვისაც კეთილი ამბის გაუწყება გსურს?“

„– მე უფლის მთავარანგელოზი ვარ, – მიუგო მზაკვარმა მაცდურმა, – შენთან გამოგზავნილი. გამაგრდი, გამხნევდი, იხარე და იმხიარულე, რადგან შენთვის ღვთისგან დიდებული ტახტი და უჭკნობი გვირგვინი არის გამზადებული. ახლა კი დატოვე ეს ადგილი და წადი წუთისოფელში, რათა მრავალს მოუტანო სარგებლობა. ხომ იცი, წყაროც კი, რომელიც შენთან ახლოს იყო, ღვთის ბრძანებით დაშრა, რათა უწყლობისგან დაეხოცა ყველა მხეცი, რომელიც გაშინებდა.“

ამის თქმისას, მზაკვარმა მტერმა სხვა ეშმაკი გაგზავნა, რომ ღვთის ნებით, ნაკადულის დინება შეეჩერებინა. წმინდა პეტრემ კი, სიმდაბლით, ასე უპასუხა ეშმაკის მაამებლურ სიტყვებს:

„– ვინ ვარ მე – მყრალ ძაღლს მიმსგავსებული, რომ ჩემთან უფლის მთავარანგელოზი გამოჩენილიყო?“

„– ნუ გაგიკვირდება ეს, უფლის მონაო, – მიუგო ეშმაკმა. – ამჟამად შენ მოსეს, ილიას, დანიელსა და იობს აჯობე: მოსესა და ილიას – მარხვით აჯობე, დანიელს – ქვეწარმავლებითა და მხეცებით, რომელთაც პირი დაუხშვე, იობს – შენი მოთმინებით, ამიტომაც დიდი იწოდები ცათა სასუფეველში. ადექი და ნახე – წყალი უკვე დაშრა – წადი მონასტრებში, რომლებიც წუთისოფელშია; მე შენთან ვიქნები და შენით ბევრს გადავარჩენ, ამბობს უფალი ყოვლისმპყრობელი.“

„– იცოდე, – მიუგო წმინდანმა ეშმაკს, – აქედან არ წავალ, სანამ ამას არ მიმითითებს ჩემი შემწე – ყოვლადწმინდა ღვთისმშობელი და ჩემს გასაჭირში თბილი შუამავალი – მღვდელმთავარი ნიკოლოზი.“

ეშმაკი, ღვთისმშობლისა და წმინდა ნიკოლოზის სახელის გაგონებისთანავე, უმალ გაქრა. წმინდანმა კი, დიაბოლოს მზაკვრობა და ამავდროულად მისი უძლურებაც შეიტყო, ღმერთს მიმართა და უთხრა: „უფალო იესო ქრისტე, ღმერთო ჩემო! ეს მტერი ჩემი, როგორც მღაღადებელი ლომი, დადის და ეძებს, რათა შემჭამოს (შდრ. 1პეტრ. 5:8), მაგრამ შენ შენი ძლიერი ხელით მიფარავ მე, შენს მონას. გმადლობ შენ, რადგან არ განმიშორე მე; გევედრები შენ, ყოვლადსახიერო მეუფეო, ნუ მიმატოვებ ბოლომდე.“

იმ დღის გასვლის შემდეგ, ღამით, სიზმარეულ ხილვაში, ღირს პეტრეს გამოეცხადა ქრისტიანთა სწრაფი შემწე, კაცთმოყვარე დედოფალი, ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელი ქალწული წმინდა ნიკოლოზთან ერთად და უთხრა:

„ახლა ნუ გეშინია დიაბოლოს მზაკვრობისა, რადგან უფალი შენთან არის. უფლის ანგელოზი დილით გეწვევა და მოგიტანს მანანას საჭმელად, რადგან მას ყოველ ორმოც დღეში ერთხელ, შენი სიცოცხლის განმავლობაში, ღვთისგან აქვს ნაბრძანები, რომ მოგიტანოს ის შენი გამოსაკვებად.“

წმინდა პეტრესთვის მანანის ჩვენებით, ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელმა თქვა:

„აი, ეს საჭმელი მოგეტანება ყოველ ორმოც დღეში ერთხელ შენი სიცოცხლის განმავლობაში.“

ეს თქვა და წმინდა პეტრეს მშვიდობა უსურვა, დედოფალი განეშორა მას. პეტრემ კი, პირქვე დავარდნილმა, ამბორი უყო იმ ადგილს, სადაც ღვთისმშობლისა და წმინდა ნიკოლოზის ფეხები იდგა. დილით გამოჩნდა ღვთის ანგელოზი, როგორც ღვთისმშობელმა იწინასწარმეტყველა, მოუტანა პეტრეს ზეციური საჭმელი და, ღირსისთვის გადაცემის შემდეგ, განეშორა. მაშინ პეტრემ მადლობა შესწირა ღმერთს და ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელს, შემდეგ გემო გაუსინჯა მანანას, რომელიც მას ანგელოზის ხელებით მოუტანეს, და ისე გაძლიერდა, რომ ორმოცი დღის განმავლობაში შეეძლო საჭმლის გარეშე ყოფნა. ამის შემდეგ, ყოველი ორმოცი დღის გასვლის შემდეგ, ანგელოზი მოჰქონდა ღირსისთვის მანანა და წმინდა პეტრე ორმოცი დღის განმავლობაში ძლიერდებოდა მისით. ასე გაატარა ღირსმა 53 წელი დუმილში, მარხვასა და ლოცვაში.

ამ დროს შეწყდა დიაბოლოს ყველა მზაკვრობა, რომელიც განსაკუთრებით ხშირად აწუხებდა პეტრეს თავიდან: აჩრდილები, ოცნებები, შიშები ღვთის შეწევნით განდევნილ იქნა მისგან. მთაზე ამდენი წლის გატარების შემდეგ, ღირსს არ უნახავს ადამიანის სახე, არ ჰქონდა სამოსი სხეულის სიშიშვლის დასაფარად და არაფერი ისეთი, რაც ადამიანურ ბუნებას სჭირდება; მხოლოდ ცა იყო მისი საფარველი, ხოლო მიწა – სარეცელი. ზაფხულობით მზის სიცხე წვავდა, ზამთრობით სიცივისგან იყინებოდა: ყოველივე ამას ითმენდა ღვთის სიყვარულისა და მომავალი საზღაურის გამო.

როდესაც უფალს მოუნდა თავისი მონის ადამიანებისთვის გამხელა, მაშინ მისი განსაკუთრებული განგებულებით შემდეგი გარემოება მოხდა. ერთმა მონადირემ, აიღო თავისი მშვილდი და ისრის კაპარჭი, გაემართა ათონის მთაზე სანადიროდ. გაიარა კლდოვანი ადგილები, ღრმა ხეობები, რომლებსაც მაღალი და ხშირი ბორცვები კვეთდა, მიაღწია იმ ადგილამდე, სადაც ღირსი პეტრე ანგელოზებრივ ცხოვრებას ეწეოდა. როდესაც მონადირე მიუახლოვდა ამ ადგილს, დაინახა დიდი ირემი, რომელიც ტყიდან გამოვარდა და, თამაშ-თამაშობით, მის წინ მოშორებით მირბოდა. დაინახა რა მშვენიერი ირემი, მონადირე დაედევნა მას და სდევნიდა, ცდილობდა დაეხვრიტა იგი, მთელი დღე მანამ, სანამ ირემი, ღვთის განგებულებით, არ მიაღწია ღირსის გამოქვაბულს, რომლის თავზეც გაჩერდა უძრავად. მონადირემ, ირმის კვალდაკვალ, მაშინ დაინახა, ცხოველის მარჯვნივ, შიშველი მამაკაცი სქელი წვერით, თმებით, რომლებიც წელამდე სწვდებოდა, მისი სხეული ისე იყო მათით დაფარული, როგორც მხეცებს. ღირსის დანახვისას მონადირე ძლიერ შეშინდა და უკან გაქცევა დაიწყო. მაშინ წმინდა პეტრემ, შეამჩნია რა, რომ მონადირე უკან გარბოდა, ხმამაღალი ხმით შესძახა მას და უთხრა: „ძმაო! რატომ გეშინია და მირბიხარ ჩემგან? მე ხომ შენნაირი ადამიანი ვარ, და არა ეშმაკისეული აჩრდილი, როგორც იფიქრე. დაბრუნდი და მოდი ჩემთან, და მე გიამბობ ყველაფერს ჩემს შესახებ, რადგან აქ უფალმა გამოგგზავნა.“

მონადირემ ხმა გაიგონა, შეჩერდა და შიშით მიუახლოვდა მას, ვინც მას ეძახდა - ღირს მამას. წმინდანმა გაამხნევა მონადირე, ჩაეხუტა მას და უფალში ამბორს უყო. შემდეგ დაჯდა და დაუწყო მასთან საუბარი, დეტალურად უამბო ყველაფერი თავის შესახებ: როგორ, სარდლად ყოფნისას, შეიპყრეს ომში, როგორ იჯდა სამარის საპყრობილეში, როგორ განთავისუფლდა ბორკილებისგან წმინდა ნიკოლოზისა და წმინდა ღვთისმიმრქმელი სვიმეონის გამოცხადებით, როგორ ჩავიდა რომში და იქიდან დაბრუნდა, როგორ დასახლდა ამ მთაზე და როგორ იბრძოდა, რითი იკვებებოდა და რამდენი წელი იცხოვრა განმარტოებით. ერთი სიტყვით, მონადირეს მთელი თავისი ცხოვრება უამბო. გაოცდა მონადირე წმინდანის მონათხრობის მოსმენით, შეძრწუნდა და სინანულით თქვა: „ახლა მივხვდი, რომ უფალმა მომინახულა შენი წყალობით: მან ღირსმყო მე მისი დაფარული წმინდანი – შენ, მამაო, მეხილა. ამიერიდან ყოველთვის შენთან ვიქნები, ღვთის მონავ.“

„არა იყოს ეგრე, შვილო, – უთხრა მას ამაზე ღირსმა მამამ. – შენ ჯერ შენს სახლში დაბრუნდი და გამოსცადე თავი: შეგიძლია თუ არა სამარხვო და განმარტოებითი ღვაწლის აღსრულება? ხოლო გამოსცადე თავი ასე: თავი შეიკავე ხორცისგან, ღვინისგან, ყველისგან და ზეთისგან, და უპირველეს ყოვლისა, ცოლისგან, შენი ქონება გაეცი გლახაკებს, გულმოდგინედ ილოცე და იმარხულე, გამოსცადე თავი შემუსვრილი სულით. ასე გაატარე ერთი წელი და მისი გასვლის შემდეგ მოდი ჩემთან, და რაც ღმერთს ეამება, იმას მოგიწევს აღსრულება.“

ეს რომ თქვა, წმინდანმა მონადირეს, როგორც დაწინდვა, მისცა ლოცვა და კურთხევა. შემდეგ, თავის ხალხთან გაგზავნისას, უთხრა მას უკანასკნელი სიტყვებით: „შვილო! წადი მშვიდობით და საიდუმლო, რომელიც მე გიამბე, არავის გაუმხილო: საგანძური, რომელიც ბევრისთვისაა ცნობილი, შეიძლება მოპარული იყოს.“

მონადირე თაყვანი სცა წმინდანს და წავიდა, აქებდა და მადლობას უხდიდა ღმერთს, რომ მან ღირსმყო მისი ხორციელად ხილვა და ასეთ მის წმინდანთან საუბარი. სახლში დაბრუნებულმა მონადირემ შეასრულა ყველაფერი, რაც წმინდანმა უთხრა.

ერთი წლის გასვლის შემდეგ, მონადირე ორ ბერმონაზონთან და თავის ძმასთან ერთად გემით გაემგზავრა და გაჩერდა იმ ადგილის პირდაპირ, სადაც წმინდა პეტრეს სამყოფელი იყო. გემიდან გადმოსვლის შემდეგ, ისინი პირდაპირ ზემო უდაბნოსკენ გაემართნენ. გზად იმ ადგილისკენ, სადაც წმინდანი ცხოვრობდა, მონადირე, ცხელი სიყვარულით აღძრული, ყველას გაუსწრო და გამოქვაბულისკენ გაიქცა. მან ღირსი მამა მკვდარი იპოვა მიწაზე მწოლიარე: მისი ხელები ჯვრისებურად იყო დაკეცილი მკერდზე, თვალები მშვენივრად დახუჭული ჰქონდა და სხეულის დანარჩენი ნაწილებიც პატივით იყო მოწესრიგებული. ეს რომ დაინახა, მონადირე შეძრწუნდა და ღირსი მამის ცხედართან მწარედ ტირილი დაიწყო. როდესაც მონადირის თანამგზავრები მოვიდნენ და დაინახეს ასეთი საკვირველი მიცვალებული და მისი მეგობარი, რომელიც მასზე ტიროდა, იკითხეს: „ვინ არის ეს შენ მიერ ნაპოვნი მიცვალებული და რატომ ტირი მასზე ასე მწარედ?“

მაშინ მონადირემ ცრემლებითა და ქვითინით დაწვრილებით უამბო მათ ღირსი მამის ცხოვრება, როგორც თვითონ მოისმინა იგი ღირსი მამის ბაგეებიდან გასულ ზაფხულს. გარდაცვლილი მამის სასწაულებრივი საქმეების ამბავი მსმენელთა გულებს არბილებდა: ისინი მწარე ცრემლებით ტიროდნენ, ნანობდნენ, რომ არ ღირსებიათ ცოცხლად ეხილათ ასეთი დიდი ღვთის მსახური და მასთან ესაუბრათ. მონადირის ძმა, არაწმინდა სულით შეპყრობილი, როგორც კი შეეხო ღვთის წმინდანის ნაწილებს, მაშინვე განიკურნა. ეშმაკმა ის მიწაზე დააგდო ხმამაღალი ყვირილით: „ო, პეტრე! ნუთუ არ გეყოფა, რომ შენი ბუნაგიდან გამომაძევე; ახლა კი ჩემი ამჟამინდელი სამყოფელიდანაც მაგდებ!“

ამ სიტყვებით იგი კვამლივით გამოვიდა იმ ადამიანის ბაგიდან, რომელიც თითქოს მკვდარი იწვა. ცოტა ხნის შემდეგ იგი ჯანმრთელი სხეულითა და სულით წამოდგა და თავის ძმას უთხრა: „მადლობას გიხდი, ჩემო ძმაო, – რადგან აქ ჩემივე სიკეთისთვის მომიყვანე.“ შემდეგ, ღირსი მამის ნაწილებს მიეახლა, განკურნებულმა სიხარულითა და მადლიერებით ამბორს უყო მათ. ამის შემდეგ, აიღეს რა ღვთის წმინდანის პატიოსანი ნაწილები, მიიტანეს ისინი ნაპირზე და, თავის ნავში ჩასვეს, წაასვენეს საკმაოდ ცნობილ სოფელში, რომელიც მაკედონიის მმართველობის ქვეშ იმყოფებოდა. წმინდანის ნაწილებიდან მომდინარე მრავალი განკურნების შესახებ გაგონებისას, ქალაქის ეპისკოპოსმა თავის სამღვდელოებასთან ერთად აიღო წმინდა პეტრეს საკურნებელი ნაწილები, პატივით გადაასვენა ისინი თავის ეპარქიაში და, არომატებით ჩასვენებული ძვირფას ლუსკუმაში, დაკრძალა ეკლესიაში, სამდღიანი და სამღამიანი საყოველთაო დიდების შემდეგ ყოვლადწმინდა სამებისადმი, მამისადმი და ძისადმი და სულიწმიდისადმი – ღმერთისადმი, ყოველი ქმნილების მიერ ყოველთვის, აწ და მარადის და უკუნითი უკუნისამდე ქებულისადმი. ამინ.

ადამიანური თანაცხოვრებისაგან განშორებულმა, ქვის გამოქვაბულებსა და ნაპრალებში დაიდე ბინა, ღვთაებრივი სურვილითა და სიყვარულით, პეტრე, უფლისა შენისა, ვისგანაც გვირგვინი მიიღე: ილოცე განუწყვეტლივ ჩვენს გადასარჩენად.